Yetkililer, düzenli bakım ve doğru müdahale yöntemleriyle can ve mal kayıplarının önüne geçilebileceğini vurguladı.
Soğuk havaların etkisini artırmasıyla birlikte soba ve baca kullanımının yaygınlaştığını belirten İtfaiye Yangın ve Acil Müdahale Şube Müdürü Aydın Mutlu, 2024–2025 kış sezonunda kent genelinde yaklaşık 600 baca yangını yaşandığını açıkladı. Yangınların büyük bölümünün bakım ve temizlik eksikliğinden kaynaklandığına dikkat çekildi.
“Bacalar düzenli temizlenmeli”
Baca temizliğinin hayati önem taşıdığını vurgulayan Mutlu, temizlik periyotlarının kullanım yoğunluğuna göre belirlenmesi gerektiğini belirterek,
“Yoğun kullanılan bacalar üç ayda bir, diğer bacalar ise en geç altı ayda bir temizlenmeli. Apartmanlardaki sifon bacalar da titizlikle kontrol edilmeli. Her yıl kış mevsimi başlamadan önce bakım ve kontroller mutlaka yapılmalı” dedi.
“Soba yanan odada uyumayın”
Lodoslu havalarda dumanın geri tepebileceğine dikkat çeken Mutlu, soba kullanımında alınması gereken önlemleri sıraladı.
“Baca her zaman dumanı dışarı atmayabilir. Bu nedenle mümkünse soba yanan odada uyunmamalı. Gece uykuda fark edilmeyen karbonmonoksit sızıntıları ölümcül olabilir” ifadelerini kullandı.
Ortamın mutlaka havalandırılması gerektiğini vurgulayan Mutlu,
“Soba yakıldıktan sonra oda tamamen kapatılmamalı; kısa süreli de olsa temiz hava girişi sağlanmalı. Soba borularının temizliği altı ayda bir yapılmalı” dedi.
“Uyuyan soba” olarak bilinen sobalarda riskin daha yüksek olduğuna işaret eden Mutlu,
“Bu tür sobalar, kapağı kapatıldığında yanmaya devam edebiliyor. Soba borularının bağlantı noktaları sızdırmaz olmalı; en küçük kaçak bile zehirlenmeye yol açabilir. Karbonmonoksit dedektörü kullanılmalı. Özellikle soba bulunan evlerde dedektör hayat kurtarır. Gece yatmadan önce sobaya kömür eklenmemeli, soba tamamen sönmeye yakınken uykuya geçilmeli” diye konuştu.
“Baca yangınları çatı yangınına dönüşebiliyor”
Bazı baca yangınlarının çatı yangınlarına yol açabildiğini belirten Mutlu, bacalarda zamanla oluşan çatlak ve boşluklardan çıkan ısı ve kıvılcımların, çatıdaki yanıcı maddeleri tutuşturabildiğine dikkat çekti. Bu nedenle bacaların kullanılmadan önce kontrol edilmesi ve düzenli bakımının yapılmasının önemine vurgu yapıldı.
Ev yangınlarının önemli bir bölümünün mutfakta başladığını hatırlatan Mutlu, kızgın yağ yangınlarına yanlış müdahalenin tehlikeyi büyüttüğünü belirterek,
“Kızışan yağ tutuştuğunda üzerine kesinlikle su dökülmemeli. Islak bir bez ya da havluyla üzeri kapatılarak oksijenle teması kesilmeli. Evlerde yangın söndürücü bulundurmak hayati önem taşıyor” dedi.
“Gaz kokusunda elektrik düğmesine dokunmayın”
Doğalgaz ve LPG kaçaklarına karşı da uyarılarda bulunan Mutlu, gaz kokusu hissedildiğinde yapılması gerekenleri şöyle sıraladı:
“Gaz kokusu alındığında elektrik düğmelerine dokunulmamalı, kıvılcım oluşturabilecek hiçbir işlem yapılmamalı. Ortam derhâl havalandırılmalı. Doğalgaz havadan hafif olduğu için yukarıda, LPG ise ağır olduğu için zeminde birikir. LPG kaçaklarında gaz, havlu benzeri yöntemlerle zeminden dışarı doğru süpürülmeli”.
Mangal ve ızgara kullanılan işletmelerde yangın riskinin yüksek olduğuna dikkat çeken Mutlu,
“Izgara bacalarının en az üç ayda bir temizlenmesi gerekiyor. Bu işlemler, yetki belgesi bulunan firmalar tarafından yapılmalı ve periyodik temizlik belgesi mutlaka alınmalı” ifadelerini kullandı.
Zehirlenme şüphesinde ne yapılmalı?
Yetkililer, baş ağrısı, baş dönmesi, mide bulantısı ve halsizlik gibi belirtilerin zehirlenme habercisi olabileceğine dikkat çekti. Bu tür durumlarda ortamın derhâl terk edilmesi, kapı ve pencerelerin açılarak hızla havalandırılması ve vakit kaybetmeden 112 Acil Çağrı Merkezi’nin aranması gerektiği vurgulandı.
