Sokak hayvanlarının yaşam koşullarının iyileştirilmesi ve kalıcı yuvalara kavuşması amacıyla yürütülen çalışmalar, yerel yönetimlerin en önemli sosyal sorumluluk alanlarından biri olarak öne çıkıyor. İzmir Büyükşehir Belediyesi de bu kapsamda yürüttüğü projelerle sahipsiz hayvanların yaşamını iyileştirmeye yönelik önemli adımlar atıyor.
Belediye, 4 Nisan Dünya Sokak Hayvanları Günü dolayısıyla yaptığı açıklamada, son iki yıl içerisinde 3 bin 300 sokak hayvanının sahiplendirilmesine aracılık edildiğini duyurdu. Yetkililer, kent genelindeki bakımevlerinde yaklaşık 2 bin 300 hayvanın hâlâ sıcak bir yuva beklediğini belirterek yurttaşlara “satın alma, sahiplen” çağrısında bulundu.
İzmir Büyükşehir Belediyesi sahiplendirme çalışmalarını sürdürüyor
İzmir Büyükşehir Belediyesi, “Tek Sağlık” vizyonu doğrultusunda hem hayvan refahını hem de toplum sağlığını gözeten kapsamlı çalışmalar yürütüyor. Bu yaklaşım kapsamında yalnızca sokak hayvanlarının bakımı değil; kısırlaştırma, tedavi, sahiplendirme ve afet durumlarında hayvanların korunması gibi birçok alanda hizmet veriliyor.
Belediye yetkililerine göre son iki yılda gerçekleştirilen çalışmalar sayesinde on binlerce sokak hayvanına ulaşıldı. Bakımevlerinde rehabilite edilen ve sağlık kontrolleri yapılan hayvanlar, uygun koşullar sağlandığında yeni aileleriyle buluşturuluyor. Bu süreçte hem hayvanların sağlığı hem de sahiplenecek kişilerin sorumluluk bilinci büyük önem taşıyor. Uzmanlar, sahiplendirilen hayvanların uzun vadede mutlu ve sağlıklı bir yaşam sürdürebilmesi için bilinçli karar verilmesi gerektiğini vurguluyor.
Bakımevlerinde yaklaşık 2 bin 300 hayvan yeni yuvasını bekliyor
İzmir’de faaliyet gösteren bakımevleri, sahipsiz hayvanların geçici olarak barındırıldığı ve bakımının yapıldığı önemli merkezler arasında yer alıyor. İzmir Büyükşehir Belediyesi’ne bağlı Seyrek Sahipsiz Hayvan Bakımevi, PAKO Sokak Hayvanları Sosyal Yaşam Kampüsü ve Işıkkent Sahipsiz Hayvan Bakımevi bu alanda aktif rol üstleniyor.
Ayrıca Kiraz Belediyesi ile iş birliği içinde yürütülen çalışmalar da sahipsiz hayvanların korunmasına katkı sağlıyor. Büyükşehir Belediyesi yönetimindeki üç bakımevinin toplam kapasitesi yaklaşık 3 bin 500 hayvan olarak belirtilirken, şu anda bu merkezlerde yaklaşık 2 bin 300 hayvan bulunuyor. Bu hayvanların büyük bölümü sahiplendirme programları kapsamında yeni yuvalarına kavuşmayı bekliyor.
Bakımevlerine zaman zaman pomeranian, miniature pinscher, terrier ve french bulldog gibi farklı köpek ırklarının da getirildiği ifade ediliyor. Uzmanlar, özellikle bu tür ırkların terk edilme oranlarının zaman zaman artabildiğini ve bu durumun bilinçsiz sahiplenmenin bir sonucu olduğunu belirtiyor.
Bakımevlerinde sahiplendirme için halkla ilişkiler birimi kuruldu
Sahiplendirme süreçlerini daha sistemli ve etkili hale getirmek amacıyla İzmir Büyükşehir Belediyesi Veteriner İşleri Dairesi Başkanlığı bünyesinde yeni bir uygulama hayata geçirildi. Bakımevlerinde halkla ilişkiler ve sahiplendirme birimleri oluşturularak vatandaşların hayvanlarla daha yakından iletişim kurabilmesi hedeflendi.
Veteriner İşleri Dairesi Başkanlığı Eğitim İletişim ve Destek Hizmetleri Şube Müdürü Veteriner Hekim Dr. Ebru Tong, bu uygulamanın temel amacının bilinçli sahiplenmeyi teşvik etmek olduğunu belirtiyor. Tong’a göre yurttaşların bakımevlerini ziyaret ederek hayvanları tanıması ve onlarla vakit geçirmesi sahiplendirme sürecinde önemli bir rol oynuyor.
Bunun yanı sıra belediye tarafından “Patili Yaşam Başlangıç Rehberi” hazırlanarak hayvan sahiplenmek isteyenlere yol gösterici bilgiler sunuluyor. Rehberde hayvan bakımı, beslenme, sağlık kontrolleri ve sorumluluklar hakkında temel bilgiler yer alıyor. Bu sayede sahiplendirme kararının bilinçli bir şekilde verilmesi amaçlanıyor.
Farkındalık çalışmaları yoğunlaştı
İzmir Büyükşehir Belediyesi, kent yaşamında insan ve hayvan etkileşiminin sağlıklı biçimde düzenlenmesi amacıyla farkındalık çalışmalarını da artırdı. Bu doğrultuda “Patili Kentimiz” ve sahiplendirme etkinliklerini kapsayan “Patili Perşembe” markaları tescil edilerek sahiplendirme kültürünün yaygınlaştırılması hedeflendi. Patili Perşembe etkinlikleri, hava koşullarına bağlı olarak kentin farklı noktalarında düzenlenmeye devam ediyor.
Afetlerde hayvanlar için seferberlik
İzmir Büyükşehir Belediyesi ekipleri afet ve yangınlarda da hayvanların yanında oldu. 2024 yılında Selçuk ilçesinde çıkan orman yangınında 155 köpek tahliye edilerek Seyrek Hayvan Hastanesi’nde tedavi altına alındı. Aynı yıl Karşıyaka ve çevre ilçelerde meydana gelen yangınlarda 298 hayvan kurtarılarak tedavi ve barınma imkânı sağlandı. 2025 yılında İzmir genelinde meydana gelen orman yangınlarında ise Veteriner İşleri Dairesi Başkanlığı koordinasyonunda 35 araç ve 100’ün üzerinde personel ile kurtarma çalışmaları yürütüldü. Bu süreçte yüzlerce hayvan tahliye edilirken, yaralanan hayvanlara yerinde müdahale edildi. Tedavi edilen 6 kaplumbağa ve 2 kirpi ise kontrollerinin ardından yeniden doğal yaşam alanlarına bırakıldı.
Mobil kısırlaştırma hizmeti güçlendirildi
Sokak hayvanı popülasyonunun kontrol altına alınması amacıyla mobil kısırlaştırma hizmetleri de genişletildi. 2025 yılında mobil kısırlaştırma ünitesinde kapsamlı yenileme çalışmaları yapılırken ikinci mobil kısırlaştırma aracı da hizmete alındı. Böylece farklı lokasyonlarda eş zamanlı operasyon yapılması mümkün hale geldi. 2024-2025 yılları arasında mobil kısırlaştırma ünitesinde 8 bin 536 kedi kısırlaştırıldı.
İki yılda on binlerce hayvana hizmet
Nisan 2024’ten bugüne kadar gerçekleştirilen çalışmalar kapsamında; 123 bin 820 koruyucu hekimlik uygulaması yapıldı. 37 bin 146 hayvan kısırlaştırıldı. 17 bin 300 hayvan muayene ve tedavi edildi. 111 ton köpek maması, 7 bin ödül maması üretilerek sahipsiz hayvanların kullanımına sunuldu. Başlatılan Pet Mama Döngüsel Ağı Projesi ile otellerden toplanan gıda artıklarının mama üretiminde değerlendirilmesi sağlandı. 4 ton köpek maması üretilerek hem sahipsiz hayvanlar için sürdürülebilir beslenme desteği verildi hem de sıfır atık hedeflerine katkı sağlandı.
Yeni yaşam alanları ve sahipli hayvan mezarlığı geliyor
İzmir Büyükşehir Belediyesi, kentteki sahipsiz hayvanlar için yeni yaşam alanları oluşturmayı da sürdürüyor. Dikili Sahipsiz Hayvan Rehabilitasyon Merkezi için 24 bin 448 metrekarelik alan belediyeye devredilirken, inşaat hazırlıkları başladı. Kiraz’da da Küçük Menderes Yerleşkesi için doğal yaşam alanı planlanıyor. Pako Sokak Hayvanları Sosyal Yaşam Kampüsü içinde ise 1100 kapasiteli sahipli hayvan mezarlığı ve yeni doğal yaşam alanları için projelendirme çalışmaları sürüyor.
