Bu belirtiler farklı nedenlerden kaynaklanabilse de, bazı hastalarda sorunun altında Helicobacter pylori (H. pylori) adı verilen bakteri enfeksiyonu bulunabiliyor. Bu bakterinin varlığını değerlendirmek için kullanılan yöntemlerden biri ise girişimsel işlem gerektirmeyen üre nefes testi olarak öne çıkıyor.
Batıgöz Sağlık Grubu Balçova Cerrahi Tıp Merkezi Gastroenteroloji Uzmanı Doç. Dr. Halil Genç, mide rahatsızlıklarının nedeninin doğru yöntemlerle araştırılmasının, uygulanacak tedavinin planlanması açısından büyük önem taşıdığını vurguladı.
Mide asidine rağmen yaşayabiliyor
Doç. Dr. Halil Genç, Helicobacter pylori bakterisinin toplumda oldukça yaygın görüldüğünü, ancak bakteriyi taşıyan herkesin belirti göstermediğini ifade etti.
Mide asidinin dışarıdan gelen mikroorganizmaları yok edecek kadar güçlü olduğuna dikkat çeken Genç, Helicobacter pylori bakterisinin salgıladığı üreaz enzimi sayesinde çevresinde koruyucu alkali bir ortam oluşturduğunu ve bu sayede mide gibi asidik bir bölgede uzun yıllar yaşayabildiğini belirtti. Zamanla mide yüzeyine yerleşen bakterinin gastrit ve ülser gelişimine neden olabileceğini aktardı.
Uzmanlara göre, bu bakterinin varlığını öğrenmek için her zaman endoskopi gibi girişimsel yöntemlere ihtiyaç duyulmuyor. Gelişen teknolojiyle birlikte uygun hastalarda üre nefes testi de önemli bir tanı seçeneği sunuyor.
Ağrısız ve girişimsel işlem gerektirmeyen yöntem
Doç. Dr. Halil Genç, uygun hasta grubunda üre nefes testinin aktif Helicobacter pylori enfeksiyonunun değerlendirilmesinde sık kullanılan yöntemlerden biri olduğunu belirterek, testin girişimsel işlem gerektirmemesi sayesinde hastalara konforlu bir süreç sunduğunu ifade etti.
Yüksek doğruluk oranına sahip olan yöntemde herhangi bir cerrahi işlem uygulanmıyor. Test sırasında iğne kullanılmıyor ve endoskopi yapılmasına gerek kalmadan bakterinin varlığı tespit edilebiliyor.
Üre nefes testi nasıl uygulanıyor?
Üre nefes testi, bakterinin salgıladığı üreaz enziminin faaliyetini ölçme prensibiyle çalışıyor.
Test kapsamında hastaya laboratuvar ortamında, radyoaktif olmayan ve vücuda zarar vermeyen işaretli karbon içeren özel bir sıvı içiriliyor.
Midede Helicobacter pylori bulunması halinde bakteri bu sıvıyı parçalayarak işaretli karbondioksit gazı oluşturuyor. Kana geçen gaz daha sonra akciğerler aracılığıyla nefes yoluyla dışarı atılıyor. Alınan nefes örneğindeki karbon miktarı analiz edilerek bakterinin varlığı değerlendiriliyor.
Yaklaşık 35 dakikada tamamlanıyor
Tamamen ağrısız şekilde gerçekleştirilen işlem sırasında hasta yalnızca özel torbalara nefes veriyor. İlk nefes örneğinin alınmasının ardından solüsyon içiliyor, kısa bir bekleme süresi sonrasında ikinci nefes örneği alınıyor. Tüm işlem yaklaşık 30-45 dakika içinde tamamlanıyor.
Testte kullanılan Karbon-13 molekülünün doğal bir element olması nedeniyle radyasyon riski taşımadığı belirtilirken, doktor gözetiminde çocuklarda, hamilelerde ve emziren annelerde de güvenle uygulanabildiği ifade ediliyor.
Test öncesi bu kurallara dikkat edilmeli
Uzmanlar, güvenilir sonuç alınabilmesi için test öncesindeki hazırlık kurallarına eksiksiz uyulmasının önemine dikkat çekiyor.
Buna göre:
Test sabahı en az 4-6 saat, ideal olarak ise 12 saat aç kalınması gerekiyor. Test öncesinde su dahil hiçbir şey tüketilmemesi ve sakız çiğnenmemesi isteniyor.
Antibiyotiklerin sonucu etkileyebilmesi nedeniyle testten en az 4-6 hafta önce, mide koruyucu (PPI) ve antiasit ilaçların ise en az 2 hafta önce hekim kontrolünde bırakılmış olması gerekiyor.
Testten önceki son 3 saat sigara içilmemesi, ayrıca gaz dengesini etkilememesi için test öncesinde diş fırçalanmaması ve gargara yapılmaması öneriliyor.
Tedavi sonrasında da kullanılabiliyor
Üre nefes testi yalnızca ilk tanı aşamasında değil, tedavi sonrasında da önemli rol oynuyor.
Test sonucunun pozitif çıkması halinde gastroenteroloji uzmanı tarafından bakteriyi yok etmeye yönelik kişiselleştirilmiş antibiyotik ve mide koruyucu tedavi planlanıyor.
Tedavinin tamamlanmasının ardından ise bakterinin tamamen ortadan kalkıp kalkmadığını değerlendirmek amacıyla, en az 4 hafta sonra üre nefes testi yeniden uygulanabiliyor.
"Mide şikayetleri uzun sürüyorsa değerlendirme önemli"
Batıgöz Sağlık Grubu Balçova Cerrahi Tıp Merkezi Gastroenteroloji Uzmanı Doç. Dr. Halil Genç, mide şikayetlerinin farklı nedenlerden kaynaklanabileceğine dikkat çekerek şu değerlendirmede bulundu:
"Mide ağrısı, yanma, şişkinlik ve hazımsızlık gibi yakınmaların birçok farklı nedeni olabilir. Bu nedenle yalnızca belirtilere bakılarak tanı koymak doğru değildir. Uygun hastalarda kullanılan üre nefes testi, Helicobacter pylori enfeksiyonunun değerlendirilmesine yardımcı olan güvenilir tanı yöntemlerinden biridir. Hangi testin gerekli olduğuna ve tedavi planına ise hastanın klinik değerlendirmesi sonrasında hekim karar vermelidir."
