Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan 2025 yılı Bitkisel Ürün Denge Tabloları’na göre, 2024-2025 piyasa döneminde kayısı ve zerdali üretiminde yeterlilik derecesi yüzde 594,9 olarak kaydedildi. Bu durum, Türkiye’nin bu ürünlerde hem kendi ihtiyacını fazlasıyla karşıladığını hem de ihracat potansiyeline sahip olduğunu gösteriyor.
Tahıl üretiminde durum
Tahıl ürünleri toplamında yurt içi üretimin yurt içi talebi karşılama oranı yüzde 91,1 olarak belirlendi. Ürün bazında yeterlilik dereceleri ise şöyle:
| Ürün | Yeterlilik derecesi (%) |
|---|---|
| Buğday (Genel) | 104,3 |
| Durum Buğdayı | 202,0 |
| Diğer Buğday | 92,3 |
| Arpa | 84,6 |
| Mısır | 73,1 |
| Soya | 4,2 |
Bu veriler, özellikle buğday ve durum buğdayı üretiminde Türkiye’nin kendi ihtiyacının üstünde üretim yaptığını ortaya koyuyor.
Meyve ve içecek bitkileri
Meyve ve içecek bitkilerinde kayısı ve zerdali öne çıkarken, diğer ürünlerde durum şöyle:
| Ürün | Yeterlilik derecesi (%) |
|---|---|
| Kayısı ve Zerdali | 594,9 |
| Turunçgiller | Üretim kendine yeterli |
| Çay | 96,1 |
| Muz | 80,7 |
| Ceviz | 82,8 |
Turunçgillerde ise üretim tüm ihtiyacı karşılıyor.
Sebze üretiminde yeterlilik
Sebze ürünlerinde toplam yeterlilik derecesi yüzde 108,8 olarak gerçekleşti. Bazı ürünlerde öne çıkan rakamlar:
| Ürün | Yeterlilik derecesi (%) |
|---|---|
| Sakız Kabak | 116,2 |
| Hıyar | 115,7 |
| Domates | 112,3 |
Bu veriler, Türkiye’nin sebze üretiminde de önemli bir öz yeterliliğe sahip olduğunu gösteriyor.
Yeterlilik derecesi nedir?
- %100: Ülke kendi ihtiyacını tam olarak karşılıyor.
- %100’ün altı: Üretim yetersiz, ithalat gerekiyor.
- %100’ün üstü: Ülke ihtiyacından fazla üretim yapıyor, ihracat potansiyeli var.
