Atatürk Eğitim Araştırma Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Tuna Demirdal, antibiyotiklerin bilinçsiz kullanımının dünya genelinde önemli bir halk sağlığı sorunu olduğunu belirterek ilaçların yalnızca doktor önerisi ve reçeteyle kullanılması gerektiğini vurguladı. Antibiyotiklerin virüslere bağlı enfeksiyonlarda, ateş düşürmek veya ağrıyı dindirmek amacıyla kullanılmasının yanlış olduğunu belirten Demirdal, doğru kullanımın antibiyotik direncini önlemedeki önemine dikkat çekti.
18 Kasım Avrupa Antibiyotik Farkındalık Günü ve Dünya Antimikrobiyal Direnç Farkındalık Haftası kapsamında değerlendirmelerde bulunan Prof. Dr. Tuna Demirdal, antibiyotiklerin yalnızca bakterilere karşı etkili olduğunu hatırlattı. Bu ilaçların doğru dozda, reçetede belirtilen şekilde ve uygun zaman aralıklarıyla kullanılmasının hem enfeksiyonların etkili tedavisi hem de direnç gelişiminin azaltılması açısından önemli olduğunu ifade etti.
Antibiyotikler her enfeksiyonda kullanılmamalı
Bilinçsiz antibiyotik kullanımının önüne geçmek amacıyla 18 Kasım'ın Avrupa genelinde farkındalık etkinlikleriyle değerlendirildiğini belirten Demirdal, antibiyotiklerin kullanım amacının doğru anlaşılması gerektiğini kaydetti.
Antibiyotiklerin ateş düşürmek, ağrı kesmek veya virüs kaynaklı enfeksiyonları tedavi etmek için kullanılmasının yanlış olduğunu vurgulayan Demirdal, bu ilaçların yalnızca bakterilere karşı etkili olduğunun unutulmaması gerektiğini söyledi.
Antimikrobiyal direnç tedavileri zorlaştırıyor
Dünya Antimikrobiyal Direnç Farkındalık Haftası'nın, ilaç direnci konusunda toplumsal bilinci artırmayı ve dirençli enfeksiyonların ortaya çıkmasını ve yayılmasını önlemeyi amaçlayan küresel bir kampanya olduğunu belirten Demirdal, antimikrobiyal direncin yalnızca antibiyotiklerle sınırlı olmadığını ifade etti.
Antimikrobiyal direnç kapsamında bakterilere karşı kullanılan antibiyotiklerin yanı sıra mantar, virüs ve parazitlere karşı kullanılan ilaçların da değerlendirilmesi gerektiğini belirten Demirdal, ilaç direncinin artmasıyla enfeksiyonların tedavisinin giderek güçleştiğini, hatta imkânsız hale gelebildiğini aktardı.
Direnç yılda 4,7 milyondan fazla ölümle ilişkilendiriliyor
Dünya Sağlık Örgütü'nün 2026 yılı için belirlediği "Tek Sağlık, tek eylem: Antimikrobiyal direnci şimdi önleyin" teması, insan, hayvan ve çevre sağlığının birbiriyle bağlantısına dikkat çekiyor.
İlaç direncinin yalnızca insan sağlığını değil; hayvan sağlığını, gıda güvenliğini, ekonomileri ve sürdürülebilir kalkınmayı da etkilediğini belirten Demirdal, antibiyotik direncinin artık geleceğe yönelik bir sorun olmaktan çıktığını ve küresel bir tehdit haline geldiğini vurguladı.
Bakteriyel antimikrobiyal direncin bugün yılda 4,7 milyondan fazla ölümle ilişkilendirildiğine dikkat çekilen değerlendirmede, gerekli önlemlerin alınmaması halinde bu sayının 2050 yılına kadar yaklaşık 39 milyona ulaşabileceği belirtildi. Direncin küresel ekonomiye yıllık 3,4 trilyon Amerikan dolarından fazla maliyet getirebileceği, özellikle düşük ve orta gelirli ülkelerin bu durumdan daha fazla etkilenebileceği ifade edildi.
Antimikrobiyal dirençle mücadelede ortak sorumluluk
Antimikrobiyal direncin önlenmesinde yalnızca sağlık çalışanlarının değil, toplumun tüm kesimlerinin sorumluluk taşıdığını belirten Demirdal; ülke yöneticileri, veteriner hekimler, çiftçiler ve çevre sağlığı uzmanlarının da mücadeleye katkı sunabileceğini kaydetti.
Demirdal, "Tek Sağlık yaklaşımı" ile antimikrobiyal direncin yayılmasının önlenebileceğini ve kontrol altına alınabileceğini belirterek insanların, hayvanların, bitkilerin ve çevrenin sağlığının korunmasının önemine dikkat çekti. Bu ortak mücadelenin gıda sistemlerinin güçlendirilmesine ve gelecek nesiller için daha sürdürülebilir bir geleceğin hazırlanmasına katkı sağlayacağını ifade etti.





