İzmir, zengin mutfak kültürünü tanıtmak amacıyla oluşturulan 110 Lezzet Noktası ile gastronomi tutkunlarının ilgi odağı oldu. Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından düzenlenen Türkiye Kültür Yolu Festivali kapsamında, Türkiye Turizm Tanıtım ve Geliştirme Ajansı (TGA) tarafından yürütülen proje çerçevesinde belirlenen işletmeler, kentin geleneksel lezzetlerini ziyaretçilere tanıttı.
Festivalin gastronomi programına Michelin yıldızlı şefler, gastronomi yazarları, yemek kültürü araştırmacıları ve farklı alanlardan uzmanlar katıldı. Konuklar, belirlenen işletmeleri ziyaret ederek İzmir'e özgü tatları yerinde deneyimledi.
İzmir mutfağının vazgeçilmezleri boyoz ve söğüş
Michelin Rehberi'nde yer alan Şef Ahmet Güzelyağdöken, İzmir'e ilk kez gelenlerin kenti tanımaya kahvaltıyla başlamasını önerdi. Güzelyağdöken, Zeynel Ergin Fırını'nda nohut mayasıyla hazırlanan kumrunun, Dostlar Boyoz Fırını'nda ise boyozun denenebileceğini belirtti.
Boyozun haşlanmış yumurta ve kavun çekirdeğinden yapılan hübye içeceğiyle tüketilmesini öneren şef, kahvaltının ardından İzmir söğüşünün tadılabileceğini ifade etti.
İzmir mutfağının yalnızca sokak lezzetlerinden oluşmadığına dikkat çeken Güzelyağdöken, zeytinyağlı yemeklerin kent mutfağındaki önemine de değindi. Göç ve mübadele kültürünün izlerini taşıyan mutfakta enginar, şevketi bostan ve arapsaçı gibi ürünlerin öne çıktığını belirtti. Urla enginarı ve sakız enginarıyla hazırlanan yemeklerin Ege mutfağının karakteristik tatları arasında bulunduğunu aktardı.
Tatlı kültüründe ise Şambali, kazandibi ve çıtır lokmanın İzmir'in gastronomi hafızasında önemli bir yere sahip olduğunu söyledi.
Ege mutfağında mevsimlik ürünler öne çıkıyor
Gastronomi programına katılan diyetisyen Hatice Nur Ege de İzmir mutfağının beslenme açısından sunduğu çeşitliliğe dikkat çekti. Zeytinyağlı yemeklerin, mevsimlik otların ve doğal ürünlerin Ege mutfağının temelini oluşturduğunu belirten Ege; şevketi bostan, cibes otu, turp otu ve enginarın mutlaka denenmesi gereken lezzetler arasında olduğunu kaydetti.
Boyoz, gevrek ve Şambali gibi sevilen İzmir tatlarının dengeli beslenme anlayışı içerisinde tüketilebileceğini ifade eden Ege, yerel ürünlerden mevsiminde yararlanmanın önemini vurguladı. İzmir söğüşünün de geç saatler yerine gündüz veya akşam öğünlerinde tercih edilmesinin sağlık açısından önemli olduğunu dile getirdi.
1982'den beri kokoreç ustalığını sürdürüyor
İzmir'in tanınan sokak lezzetlerinden kokoreç, kuşaklar boyunca devam eden ustalık geleneğiyle de gastronomi rotasında yer aldı.
Kokoreç Baki Usta'nın ikinci kuşak işletmecisi Volkan Çolak, ailelerinin mesleğe 1982 yılında seyyar tezgahla başladığını anlattı. İşletmelerinde taze, temiz ve günlük ürün kullanmayı temel prensip olarak benimsediklerini belirten Çolak, kokoreçte süt kuzusunu tercih ettiklerini söyledi.
İzmir'i ziyaret edenlere kokorecin yanı sıra kahvaltıda boyoz ve gevrek, farklı bir öğünde ise kelle söğüş tatmalarını öneren Çolak, Lezzet Noktası Projesi'nin kenti tanımayan ziyaretçilerin yöresel lezzetlere ulaşmasını kolaylaştıracağını ifade etti.
Kazandibinde sade ve bademli çeşitler ilgi görüyor
İzmir'in tatlı duraklarından Süt Çiçeği Süt Tatlıları da Lezzet Noktası olarak belirlenen işletmeler arasında yer aldı. Aile işletmesinin ikinci kuşak temsilcisi Egemen Altuner, babasının başlattığı tatlı üretimine 2016 yılında katıldığını ve birlikte çalışarak işletmeyi bugünkü konumuna taşıdıklarını anlattı.
İşletmede en çok tercih edilen ürünlerin sade ve bademli kazandibi olduğunu belirten Altuner, kaliteli malzeme kullanarak lezzetten ödün vermemeye önem verdiklerini söyledi.
İzmir'e gelenlere söğüşün yanı sıra kokoreç ve midyeyi de öneren Altuner, kentin mutfak kültürünü diğer şehirlerden ayıran özellikler arasında zeytinyağlı yemekler ve hafif yöresel tariflerin bulunduğunu dile getirdi. Projenin işletmelerin tanınırlığına katkı sağlayacağını da sözlerine ekledi.
İzmir söğüşünde kuzu eti ve ustalık ön planda
İzmir'in kendine özgü sokak lezzetlerinden söğüş de gastronomi rotasının öne çıkan tatları arasında yer aldı. Söğüşçüm işletmecisi Ersin Ersoy İnceoğlu, geleneksel İzmir söğüşünü özgün tarifine uygun şekilde hazırlamayı amaçladıklarını belirtti.
Üretimde kuzu etinin seçiminden kullanılan baharatlara kadar her ayrıntıya dikkat ettiklerini anlatan İnceoğlu, kente gelen ziyaretçilere öncelikle söğüşü, ardından boyozu ve Ege'nin zeytinyağlı yemeklerini önerdi. Şevketi bostan, kabak çiçeği dolması ve enginarın da mutlaka tadılması gereken lezzetler arasında bulunduğunu vurguladı.
110 adres İzmir'in gastronomi rotasını oluşturdu
İzmir Kültür Yolu Festivali kapsamında oluşturulan 110 Lezzet Noktası, kentin mutfak kültürünü farklı yönleriyle tanıtmayı hedefliyor. Boyoz ve gevrek gibi kahvaltılık ürünlerden söğüş ve kokoreç gibi sokak lezzetlerine, zeytinyağlı yemeklerden sütlü tatlılara kadar pek çok farklı tat gastronomi rotasında buluşuyor.
TGA tarafından yürütülen Lezzet Noktası Projesi, yerel işletmelerin daha geniş kitlelere ulaşmasına katkı sunarken ziyaretçilere de İzmir'in yöresel yemeklerini deneyimleyebilecekleri adresleri tanıma imkânı sağlıyor. Kuşaklardan aktarılan tarifler, geleneksel ustalık ve Ege'nin yerel ürünleri, kentin gastronomi kimliğinin önemli parçaları olarak öne çıkıyor.
