İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından Selçuk’ta hayata geçirilen Selçuk Merkez Yüzey Altı Sulama Damla Sulama Tesisi, susuzluk nedeniyle üretimde değerlendirilemeyen yaklaşık 2 bin dönümlük alanın yeniden tarıma kazandırılmasını sağladı. Yaklaşık 280 futbol sahası büyüklüğündeki bölgede ayva, nar, şeftali, narenciye ile sebze üretimi yaygınlaşırken, damla sulama sistemiyle suyun daha verimli kullanılması hedeflendi.
Tarımsal Hizmetler Dairesi Başkanlığı tarafından 15,5 milyon liralık yatırımla kurulan tesis, Selçuk Merkez Sulama Kooperatifi ile ortak yürütülen çalışma kapsamında üreticilerin kullanımına sunuldu. Daha önce yüksek tuzluluk oranına sahip yeraltı sularından yararlanan üreticiler, tesis sayesinde daha kaliteli sulama suyuna erişmeye başladı.
Yeni üretim alanları oluştu
Tesisin 2024 yılında tamamlandığını belirten Tarımsal Hizmetler Dairesi Başkanlığı Sulama ve Tarımsal Üst Yapılar Şube Müdürlüğü’nde görevli ziraat mühendisi Buket Kuyumcu Yücel, sulama imkânının genişlemesiyle yeni dikim alanlarının oluştuğunu söyledi.
Yücel, “İzmir Büyükşehir Belediyesi olarak bu tesisi 2024 yılında tamamladık. Tesis devreye girmeden önce bölgede suyun ulaşmadığı tarım alanları bulunuyordu. Şimdi bu alanlar sulanabiliyor ve yeni dikim sahaları oluştu. Özellikle nar üretimi yapan çiftçilerimizin sayısı arttı” dedi.
Üreticilerin geçmişte kendi açtıkları sondaj kuyularını kullandığını aktaran Yücel, bu sularda bulunan yüksek tuzluluk oranının üretimi olumsuz etkilediğini belirtti. Tesisin devreye alınmasıyla kaliteli su kullanımının arttığını ifade eden Yücel, “Topraktaki tuzluluk oranında da düşüş gözlemledik. Bu sonuçlar bizi son derece mutlu ediyor. İzmir Büyükşehir Belediyesi olarak çiftçilerimizin suya daha kolay ve verimli ulaşabilmesi için çalışmalarımızı sürdüreceğiz” diye konuştu.
“2 bin dönüm atıl arazi üretime açıldı”
Selçuk Sulama Kooperatifi Başkanı Mehmet Bayraktar, sulama tesisinin bölgedeki üretime önemli katkı sağladığını belirtti. Daha önce mera olarak kullanılan alanların da yeniden değerlendirildiğini söyleyen Bayraktar, “O arazilere suyun gitmesi, ayva, nar ve narenciye gibi ürünlerin yetişmesine vesile oldu. Başkanımız Cemil Tugay bu konuda hassas davrandı. Daha önce suyun ulaşmadığı yaklaşık 2 bin dönümlük atıl arazi bugün tarıma ve ekonomiye kazandırıldı” dedi.
Artezyen sularındaki yüksek tuzluluğun üretimi zorlaştırdığını ifade eden Bayraktar, “Verimli topraklara sahip olmamıza rağmen bu alanlarda üretim yapmak oldukça zordu. Tesis sayesinde kaliteli suya kavuştuk ve bu sorunu büyük ölçüde aştık. Üretimin artması, tarımın güçlenmesi ve ekonomiye katkı sağlaması hepimiz için büyük bir mutluluk” diye konuştu.
“Meyve kalitesinde farkı görüyoruz”
Kadın üretici Emel Karahan Erten, yeni sulama hattının bahçesindeki ağaçların gelişimine olumlu yansıdığını belirtti. Önceki yıllarda yüksek tuzluluk nedeniyle ağaçların gelişimi ve meyve veriminde sorun yaşadıklarını anlatan Erten, “Bu sene yeni gelen su hattına dâhil oldum. İlk gözlemlediğim, ağaçların sürgünlerindeki değişim oldu. Meyve kalitesinde geçen seneye kıyasla gözle görülür bir farklılık hissediyoruz. Üretmek çok güzel bir duygu. Çok mutluyum” dedi.
“Önce su güzel olacak”
50 yılı aşkın süredir Selçuk’ta tarımla uğraşan İlyas Gökçe de sulama suyunun ürün kalitesindeki etkisine dikkat çekti. Tesisin ardından ağaçların görünümünde ve meyvelerin kalitesinde değişiklik gördüğünü belirten Gökçe, “Toprak sağlam da olsa su kötü olduktan sonra tarlayı bozuyor. Tatlı su toprağı değiştiriyor. Meyvelerin kalitesi çok değişti, ağaçların rengi yemyeşil oldu. İlaççılar şunu at, bunu at diyor ama suyu sormuyor. Önce su güzel olacak ki bahçe güzel olsun. Ne kadar ilaç atarsan at, suyun güzel olacak” diye konuştu.
“Su gelince dikime başladık”
Daha önce mera olarak kullanılan alanda iki yıl önce bahçe kuran Ebru Taşpınar, suyun ulaşmasıyla üretime başladıklarını ifade etti. Taşpınar, “Su geldikten sonra hem üretimi artırmak hem de gelecek nesillere daha yaşanabilir bir çevre bırakmak amacıyla dikimlerimizi gerçekleştirdik. Daha iki senelik bir bahçemiz var. Normalde çorak topraktı. Üretime ve çiftçiye destek verilmesi bizi çok mutlu etti” dedi.
Üretici Mehmet Taş ise sulama imkânının boş arazilerin değerlendirilmesine katkı sunduğunu belirterek, “Arazilerimiz daha verimli hale geldi. Boş arazilerimize tatlı su ulaştı. Artık daha sağlıklı meyve yetiştirebiliyoruz. Meyve bahçeleri oluşturduk, sebze ve meyve ekebiliyoruz. Vatandaşa çok büyük hizmet oldu” ifadelerini kullandı.
Su kullanımı sayaçlarla kontrol altında
Proje kapsamında farklı çaplarda toplam 5 bin 757 metre boru hattı döşendi. S.S. Selçuk Merkez Sulama Kooperatifi’ne ait sondaj kuyusundan saniyede 60 litre debiyle alınan suyun tarım alanlarına ulaştırılması için damla sulama tesisi kuruldu.
Sistemin daha etkin kullanılabilmesi amacıyla 33 hidrant oluşturuldu ve bu noktalara ön ödemeli sayaçlar yerleştirildi. Böylece su tüketiminin kontrol edilmesi, gereksiz kullanımın ve israfın önüne geçilmesi amaçlandı.
Basınçlı damla sulama sistemiyle geleneksel sulama yöntemlerine göre yaklaşık yüzde 50 su tasarrufu sağlanırken, buharlaşma ve sızıntı nedeniyle oluşan kayıpların da azaltılması hedeflendi. Aynı miktarda suyla daha geniş alanların sulanmasına ve üretimde verimliliğin artırılmasına imkân sağlandı.
