TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu, Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın 2027 yılı bütçe teklifini görüşmek üzere AK Parti Samsun Milletvekili Mehmet Muş başkanlığında toplandı. Komisyon toplantısında muhalefet milletvekilleri, fon soruşturmasına ilişkin dövizlerle salona geldi. İYİ Parti Samsun Milletvekili Erhan Usta, Borsa İstanbul'un toplantıda bulunmamasını eleştirerek, "Borsa İstanbul niye bugün burada yok, biz neyi konuşacağız" ifadelerini kullandı.
AK Parti Yozgat Milletvekili Süleyman Şahan ise Usta'ya, "Yeterince konuşuyorsunuz. Üye sayınız 1'e düştü, daha ne konuşacaksınız" yanıtını verdi. Milletvekilleri arasında yaşanan tartışmanın ardından komisyon toplantısına ara verildi.
Aranın ardından Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, 2027 yılı bütçe teklifine ilişkin sunum gerçekleştirdi. Şimşek, emeklilerin alım gücüne yönelik bütçede kaynak ayrıldığını belirtirken, ekonomik büyüme, enflasyon, fon soruşturması ve bütçe disiplini hakkında da değerlendirmelerde bulundu.
'İstihdam yatay seyretti'
Türkiye ekonomisinin 2026 yılında olumsuzluklara rağmen ılımlı büyümesini sürdürdüğünü belirten Bakan Şimşek, büyümenin bu yıl yüzde 3,3 seviyesinde gerçekleşmesini beklediklerini söyledi.
Şimşek,
"Büyümenin bu yıl yüzde 3,3 ile OVP hedefimizden 0,5 puan daha düşük gerçekleşeceğini tahmin ediyoruz. 2027 yılında, dış talepteki toparlanmanın yanı sıra verimlilik ve katma değer odaklı yatırımların da katkısıyla büyümenin kademeli olarak hızlanmasını bekliyoruz. Üretim kapasitesini ve rekabet gücünü artıran, yatırımı ve ihracatı önceleyen politikalarımız sayesinde büyüme kompozisyonunun dezenflasyon süreciyle uyumlu olacağını öngörüyoruz. Zayıf dış talebin, ılımlı iç talebin ve teknolojik dönüşümün etkisiyle istihdam yatay seyretti" dedi.
'Makro finansal istikrarı önceliklendiriyoruz'
2026 yılında birçok ülkede enflasyonun yükseldiğine dikkat çeken Şimşek, Türkiye'nin aldığı tedbirlerle savaş öncesi seviyelere göre yıllık enflasyonu düşüren az sayıdaki ülkeden biri olduğunu ifade etti.
2027 yılında sıkı para politikası, ılımlı iç talep koşulları ve küresel emtia fiyatlarında beklenen gerilemenin dezenflasyon sürecine katkı sağlayacağını belirten Şimşek, "Bu zorlu küresel koşullarda makro finansal istikrarı önceliklendiriyoruz. Savaşın etkileri, ılımlı ekonomik aktivite ve eşel mobil uygulamasına rağmen bu yıl bütçe açığının başlangıç hedefi olan yüzde 3,5’in altında kalacağını öngörüyoruz" diye konuştu.
Fon soruşturmasında 130,2 milyar TL ödeme
Fon piyasalarında yaşanan gelişmelere de değinen Bakan Şimşek, manipülasyon nedeniyle bazı fonların eylül ayı ortasında temerrüde düştüğünü ve Sermaye Piyasası Kurulu'nun 131 fonda tasfiye kararı aldığını hatırlattı.
Söz konusu fonların toplam fon sayısının yüzde 4,6'sına, fon portföyünün yüzde 7,7'sine, hane halkı finansal varlıklarının yüzde 2,4'üne ve milli gelirin yüzde 0,7'sine karşılık geldiğini belirten Şimşek, bu gelişmelerin reel ekonomiye etkisinin sınırlı olduğunu söyledi.
Tasfiye kapsamındaki fonlarda yaklaşık 3 bin reel sektör firmasının toplam 116 milyar TL yatırımı bulunduğunu aktaran Şimşek, bu firmaların istihdamdaki payının yüzde 0,6, cirodaki payının ise yüzde 0,9 olduğunu kaydetti.
Fon pay sahiplerine yapılan ödemeler hakkında da bilgi veren Şimşek, "Ödemelerde fon malvarlığı, geri kazanım hesaplarındaki kaynaklar ve isteğe bağlı iade hesaplarındaki tutarlar kullanılmakta olup kamu bütçesinden kaynak kullanılmayacaktır. Olağan tasfiye kapsamında 93 fonda 71 bin 899 hesaba 68 milyar TL ödenmiştir. Olağanüstü tasfiye kapsamında ise 4 Kasım 2026 tarihi itibarıyla 15 fonda 542 bin 975 hesaba toplam 62,2 milyar TL ara ödeme yapılmıştır. Böylece bugüne kadar toplamda 108 fonda, 614 bin 874 hesaba, 420 bin 31 tekil kişiye 130,2 milyar TL ödeme yapıldı ve 179 bin 449 kişi net yatırım tutarının tamamını almıştır" ifadelerini kullandı.
MASAK'ın haksız kazanç elde edenlerin mal varlıklarının tespiti ve yurt dışındaki varlıklarının Türkiye'ye getirilmesine yönelik çalışmalarını sürdürdüğünü belirten Şimşek, 4 Kasım itibarıyla yaklaşık 3,8 milyar TL tutarında 100 işlemin ertelendiğini, 36 farklı ülkeyle yürütülen iş birliği sonucunda yaklaşık 9 milyar TL mal varlığının tespit edilerek adli mercilere sunulduğunu açıkladı.
'Deprem harcamaları dışında disiplini sürdürüyoruz'
Bütçe performansına ilişkin değerlendirmelerde bulunan Şimşek, güçlenen harcama disiplini ve etkin gelir tahsilatı sayesinde 2023 yılından itibaren hedeflerin üzerinde bir performans sergilendiğini söyledi.
2026 yılında bütçe açığının milli gelire oranının yüzde 3,1 olarak gerçekleşmesini beklediklerini belirten Şimşek, deprem harcamalarına rağmen 2025 yılından itibaren faiz dışı fazla verildiğini ifade etti.
Emeklilere yönelik bütçe düzenlemesine de değinen Şimşek, "2027 yılı bütçesinde emeklilerimizin alım gücünü desteklemek amacıyla kaynak ayırıyoruz. Ayrıca faiz dışı harcamalarda stratejik alanları önceliklendiriyoruz. Özellikle savunma, sosyal konut, gıda arz güvenliği, maden arama, sanayi altyapısı ve demir yolları için bütçe ödenekleri nominal milli gelir büyümesinin üzerinde artırılırken deprem harcamaları dışındaki tüm alanlarda disiplini sürdürüyoruz" dedi.
Tasarruf genelgesi kapsamındaki harcamaların bütçe içindeki payının 2024 yılında yüzde 3,1'e, 2025 yılında ise yüzde 2,9'a gerilediğini aktaran Şimşek, 2026 yılında bu oranın yüzde 3'ün altında gerçekleşmesini beklediklerini kaydetti.
2027 yılı bütçe açığının milli gelire oranının yüzde 3,5 olacağını, Orta Vadeli Program dönemi sonunda ise yüzde 3'ün altına düşeceğini öngördüklerini belirtti.
'Gelir hedefi ulaşılabilir'
2027 yılı gelir hedefinin iddialı olmasına rağmen ulaşılabilir olduğunu ifade eden Şimşek, kayıt dışı ekonomiyle mücadele, vergiye gönüllü uyum ve tahsilat kapasitesindeki artışın gelir performansına katkı sağlayacağını söyledi.
Vergi adaletinin güçlendirilmesinin öncelikleri arasında bulunduğunu belirten Şimşek, dolaylı vergilerin toplam vergiler içindeki payının 2025 yılında yüzde 62,4'e gerilediğini, 2026 yılında ise yüzde 59,4 olmasının beklendiğini ifade etti.
Vergi harcamalarının GSYH'ye oranının 2023 yılında yüzde 6,4 olduğunu, 2025 yılında yüzde 5'e gerilediğini aktaran Şimşek, bu oranın 2027 yılında yüzde 4,4'e düşmesini beklediklerini belirtti.
Vergi harcamalarının vergi affı veya borç silinmesi anlamına gelmediğini vurgulayan Şimşek, bu kapsamda vergi muafiyeti, istisna ve indirimlerinin bulunduğunu söyledi. En büyük vergi harcamasının asgari ücret istisnası olduğunu belirten Şimşek, bu kapsamda alınmayacak yaklaşık 1,5 trilyon liranın 2027 yılı vergi harcamalarının yaklaşık üçte birini oluşturduğunu kaydetti.
Bakanlığın 2027 bütçe teklifi 11,39 trilyon TL
Bakan Şimşek, Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın 2027 yılı toplam bütçe teklifinin 11,39 trilyon lira olduğunu açıkladı. Faiz hariç bütçe teklifinin 7,42 trilyon lira olduğunu belirten Şimşek, toplam teklifin yaklaşık yüzde 1,4'üne karşılık gelen 102,3 milyar liranın bakanlığın hizmetlerinde kullanılacağını bildirdi.
