Türkiye'de aile bütçesini en çok kira vurdu! Harcamalarda ilk sırada konut yer aldı. TÜİK'in 2025 Hanehalkı Bütçe Araştırması sonuçları açıklandı.
Hanehalklarının harcamalarında en büyük payı yüzde 29,3 ile konut ve kira giderleri alırken, ulaştırma ve gıda harcamaları da bütçede önemli yer tuttu. Veriler, gelir grupları arasındaki harcama farklılıklarını da ortaya koydu.
Türkiye'de hanehalkı bütçesinin en büyük yükü konut ve kira oldu
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2025 yılı Hanehalkı Bütçe Araştırması sonuçlarını yayımladı. Araştırmaya göre Türkiye genelinde hanehalklarının tüketim amaçlı harcamalarında en yüksek payı yüzde 29,3 ile konut ve kira giderleri aldı.
Konut ve kirayı yüzde 20,5 ile ulaştırma harcamaları, yüzde 17,3 ile gıda ve alkolsüz içecekler harcamaları takip etti. Böylece vatandaşların bütçesinde barınma, ulaşım ve temel gıda giderleri ilk üç sırayı oluşturdu.
Öte yandan toplam harcamalar içinde en düşük paya sahip kalemler yüzde 0,8 ile sigorta ve finansal hizmetler, yüzde 1,8 ile eğitim hizmetleri ve yüzde 2,2 ile sağlık harcamaları olarak kayıtlara geçti.
Gelir arttıkça ulaştırma harcamaları yükseldi
Araştırma sonuçları gelir düzeyine göre harcama alışkanlıklarında önemli farklılıklar olduğunu gösterdi.
En yüksek gelir grubunda bulunan haneler bütçelerinin yüzde 25'ini ulaştırmaya ayırırken, konut ve kira harcamalarının payı yüzde 25,7 oldu. Aynı grubun gıda ve alkolsüz içecek harcamaları ise yüzde 12,4 seviyesinde kaldı.
En düşük gelir grubundaki hanelerde ise tablo farklılaştı. Bu kesimde konut ve kira harcamalarının payı yüzde 38,7'ye yükselirken, gıda ve alkolsüz içeceklere ayrılan pay yüzde 29,2 olarak hesaplandı. Ulaştırmanın payı ise yüzde 8,6'da kaldı.
Veriler, yüksek gelirli hanelerin ulaştırmaya düşük gelirli hanelere göre yaklaşık üç kat daha fazla bütçe ayırdığını ortaya koydu.
Maaşlı çalışanlarla girişimcilerin harcamaları farklılaştı
Temel gelir kaynağı maaş, ücret ve yevmiye olan haneler bütçelerinin yüzde 26,4'ünü konut ve kiraya ayırdı. Bu grupta ulaştırma harcamalarının payı yüzde 21,9, gıda harcamalarının payı ise yüzde 16 oldu.
Temel gelir kaynağı müteşebbis geliri olan hanelerde ise ulaştırma harcamaları yüzde 25,9 ile daha yüksek seviyede gerçekleşti. Aynı grupta konut ve kira harcamalarının payı yüzde 25,5, gıda harcamalarının payı ise yüzde 17 olarak belirlendi.
Tek yaşayanlar bütçelerinin yüzde 41'ini kiraya ve konuta ayırdı
Hane büyüklüğüne göre yapılan değerlendirmede tek kişilik hanelerin konut ve kira harcamalarına ayırdığı pay dikkat çekti.
Tek kişilik hanelerde konut ve kira giderleri toplam harcamaların yüzde 41'ini oluşturdu. Bu oran, kalabalık ailelere göre oldukça yüksek seviyede gerçekleşti.
Altı ve daha fazla kişinin yaşadığı hanelerde ise gıda harcamalarının payı yüzde 23,7'ye yükselirken, konut ve kira harcamalarının payı yüzde 24,4 olarak hesaplandı.
En fazla israf edilen ürünler belli oldu
Araştırmada gıda israfına ilişkin veriler de yer aldı. Hanelerde en fazla israf edilen gıda grubunun yüzde 39,7 ile taze meyve ve sebzeler olduğu görüldü.
Taze meyve ve sebzeleri yüzde 32,5 ile ekmek, yüzde 15,1 ile süt ve süt ürünleri takip etti.
Uzmanlar, artan gıda fiyatları ve ekonomik koşullara rağmen israf oranlarının yüksek seyretmesinin dikkat çekici olduğunu belirtiyor.
TÜİK verileri yaşam maliyetindeki baskıyı ortaya koydu
2025 Hanehalkı Bütçe Araştırması sonuçları, Türkiye'de vatandaşların bütçesinde en büyük yükün konut ve kira giderleri olmaya devam ettiğini gösterdi. Özellikle düşük gelirli ve tek kişilik hanelerde barınma maliyetlerinin bütçe üzerindeki etkisi daha belirgin hale gelirken, ulaştırma ve gıda harcamaları da hane bütçelerinde önemli yer tutmayı sürdürdü.
