Bu hafta sonu gerçekleştirilecek Liselere Geçiş Sistemi (LGS) sınavı öncesinde öğrenciler ve ailelerde heyecan artarken, uzmanlar son günlerde yapılan yoğun çalışma, uyku düzeninin bozulması ve performans baskısının sınav başarısını olumsuz etkileyebileceğine dikkat çekiyor.
Feyziye Mektepleri Vakfı Florya Işık İlkokulu-Ortaokulu Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bölüm Başkanı Burçak Başoğlu Sert, sınava hazırlık sürecinde psikolojik dengenin en az akademik hazırlık kadar önemli olduğunu vurguladı.
“Bu süreç yeni bir şey eklemekten çok yapılanları taşıyabilme süreci”
Sert, öğrencilerin son günlerde eksiklere odaklanma hatasına düştüğünü belirterek şunları söyledi:
"Sınava yaklaştıkça öğrenciler eksiklerini daha fazla düşünmeye başlayabiliyor. Çözemediği sorulara, yetiştiremediği konulara veya yapamadığı çalışmalara odaklanabiliyor. Oysa sınav günü eksiklerimizi değil, sahip olduklarımızı kullanacağız. Bu nedenle son günlerde 'Neyi bilmiyorum?' sorusundan çok, 'Neleri yapabiliyorum?' sorusuna odaklanmak gerekir."
“Belirsizlikle baş edebilmek sürecin parçası”
Sınav kaygısının doğal olduğunu belirten Sert, belirsizliğin öğrenciler üzerinde baskı oluşturduğunu ifade ederek şöyle konuştu:
"Bu süreçte zorlayıcı olan yalnızca sınava girmek değildir. Bir noktadan sonra çalışmayı bırakabilmek, sonucu henüz bilmeden verilen emeğe güvenebilmek ve kontrol edemediğimiz kısmı kabul edebilmektir. Aslında öğrenciler yalnızca bir sınava değil, kendi eğitim yolculuklarında önemli bir eşiğe hazırlanıyorlar."
“Son günlerde değişim değil istikrar önemli”
Sert, son günlerde rutinlerin korunması gerektiğini vurgulayarak şunları söyledi:
"Sinir sistemi alışık olduğu düzen içerisinde kendini daha güvende hisseder. Bu nedenle uyku saatlerinin korunması, beslenme düzeninin değiştirilmemesi ve günlük rutinin mümkün olduğunca sürdürülmesi önemlidir. Son günlerde amaç performansı artırmak değil, sistemi dengede tutmaktır. Uzun bir yolculuğun son kilometrelerinde yeni bir rota aranmaz; kişi elindeki haritaya yeniden bakar, yönünü kontrol eder ve güvenle yoluna devam eder. Sınav öncesindeki son günler de tam olarak böyle değerlendirilmelidir."
Sınavdan önce belirsizlikleri azaltın
Sert, sınavdan bir gün önce yapılması gereken hazırlıkları da şöyle sıraladı:
"Sınava giderken kullanılacak kıyafetlerin hazırlanması, gerekli belgelerin önceden kontrol edilmesi, ulaşım planının netleştirilmesi ve mümkünse sınava girilecek okulun önceden görülmesi öğrencinin zihinsel yükünü azaltır."
“Kaygıyı yok etmeye çalışmayın”
Sınav anında kaygının doğal olduğunu vurgulayan Sert, öğrencilerin bu duyguyla baş etmeyi öğrenmesi gerektiğini belirtti:
"Kaygı hissetmek başarısız olacağınız anlamına gelmez. Böyle anlarda öğrencilerin daha önce çözdükleri denemeleri, üstesinden geldikleri zorlukları ve verdikleri emeği hatırlamaları faydalı olacaktır. Ayrıca unutulmamalıdır ki bu bir sıralama sınavıdır. Sorular zor geldiyse büyük ihtimalle diğer öğrenciler için de zordur."
“Bu sadece bir sınav karesi”
LGS’nin hayatın tamamını belirlemediğini vurgulayan Sert şu ifadeleri kullandı:
"Bir sınav sonucu çocuğun hayatının filmi değil, yalnızca bir karesidir. O kareye bakarak bütün hikâyeyi değerlendirmek doğru değildir. Bu süreçte önemli olan öğrencilerin gösterdiği emek, geliştirdiği beceriler ve kazandığı deneyimlerdir."
Sınav sonrası ilk ihtiyaç
Sınav sonrası aile tutumunun önemine dikkat çeken Sert, süreci şöyle özetledi:
"Öğrenciler sınavdan yalnızca bir puan ihtimaliyle değil, aynı zamanda bir duygu hâliyle çıkacaklar. Bu nedenle ilk ihtiyaçları performanslarının değerlendirilmesi değil, duygularının görülmesidir. Nasıl geçtiğini kendi istedikleri kadar anlatmalarına alan açmak ve yanlarında olduğumuzu hissettirmek en değerli destektir."
Sert ayrıca, sınav sonrası ödüllendirmenin sonuçtan bağımsız olması gerektiğini belirterek, “LGS'ye birkaç gün kala ihtiyaç duyulan şey yeni bir şey eklemekten çok, bugüne kadar verilen emeğe güvenebilmektir.” ifadelerini kullandı.
