HİLAL YAKUT/ YENİ İZMİR - Son aylarda Türkiye'nin birçok ilinde düzenlenen yasa dışı bahis operasyonlarında yüzlerce şüpheli gözaltına alınırken, çok sayıda banka hesabı, araç ve taşınmaz hakkında da koruma tedbirleri uygulandı. Emniyet birimleri, Cumhuriyet Başsavcılıkları ve Mali Suçları Araştırma Kurulu (MASAK) koordinasyonunda yürütülen soruşturmalar yalnızca yasa dışı bahis organizasyonlarını değil, para transfer zincirinde yer aldığı değerlendirilen kişileri de kapsıyor.
Artan operasyonlarla birlikte vatandaşların en çok merak ettiği konuların başında ise "Yasa dışı bahis oynayan mı suçlu, oynatan mı?", "Banka hesabına neden bloke konuluyor?", "IBAN kullandırmak suç sayılır mı?" ve "Kripto para kullanımı soruşturmayı etkiler mi?" soruları geliyor.
Arabulucu Avukat Melis Girgin Altun, kamuoyunda sıkça tartışılan bu konulara ilişkin önemli değerlendirmelerde bulundu.
"En ağır yaptırım oynatana uygulanıyor"
Yasa dışı bahis oynayan ile oynatan arasında hukuki açıdan önemli fark bulunduğunu belirten Altun, en ağır yaptırımın organizasyonu kuran ve işleten kişilere uygulandığını söyledi.
Altun, "Yasa dışı bahis oynayan kişi idari para cezası ile karşılaşır. Yasa dışı bahis oynatma durumunda ise hapis cezası söz konusu olur. Dolayısıyla yaptırım bakımından en ağır sorumluluk oynatana aittir." dedi.
Toplumda sıkça dile getirilen "Bir kez oynayan da hapse girer" iddialarının doğru olmadığını belirten Altun, yalnızca yasa dışı bahis oynayan kişiler hakkında idari para cezası uygulandığını ifade etti.
Banka hesaplarına neden bloke konuluyor?
Son operasyonların ardından çok sayıda kişinin banka hesaplarına bloke uygulanması da dikkat çekiyor. Altun, banka hesaplarına; şüpheli işlem bildirimi yapılması, savcılık talimatı bulunması, sulh ceza hakimliği kararı verilmesi veya bankaların kendi risk politikaları kapsamında bloke konulabileceğini belirtti.
Banka tarafından uygulanan blokelerin, riskli veya şüpheli bir durum bulunmaması halinde açıklayıcı belgeler sunularak kaldırılabileceğini söyleyen Altun, savcılık ya da mahkeme kararıyla uygulanan blokelerde ise hukuki itiraz yollarının kullanılabileceğini kaydetti.
MASAK en çok bu para hareketlerini inceliyor
Yasa dışı bahis soruşturmalarında para trafiğinin büyük önem taşıdığını vurgulayan Altun, MASAK'ın özellikle belirli işlem türlerini yakından takip ettiğini söyledi.
"MASAK çok sayıda farklı kişiden para gelmesi, kısa sürede giriş-çıkış yapılan hesaplar, açıklamasız banka para transferleri, yüksek meblağlı para hareketleri, sürekli farklı IBAN'lara para gönderimi ve emanet hesap gibi kullanılan riskli görünen hesap hareketlerine dikkat etmektedir."
İBAN kullandırmak ciddi sonuçlar doğurabilir
Başkasına banka hesabını kullandıran kişilerin de soruşturma kapsamında değerlendirilebileceğine dikkat çeken Altun, özellikle son dönemde bu yöndeki incelemelerin arttığını söyledi.
Altun, "Burada önemli olan nokta kişi hesabının yasa dışı bahis için kullanılacağını biliyor mu, bilmeden mi bu suça ortak olmuş. Bu konu özellikle incelenir." dedi.
"Teknoloji gelişti, denetimler de arttı"
Son dönemde operasyonların neden arttığına ilişkin değerlendirmede bulunan Altun, bunun yalnızca hukuki değil teknolojik gelişmelerle de bağlantılı olduğunu ifade etti.
Dijital ödeme sistemlerinin yaygınlaşması, kripto para kullanımının artması, MASAK'ın teknik analiz kapasitesinin gelişmesi, banka verilerinin daha etkin incelenmesi ve uluslararası iş birliklerinin güçlenmesiyle birlikte denetimlerin de daha kapsamlı hale geldiğini belirten Altun, yasa dışı bahsin özellikle dijital platformlarda yaygınlaşarak aile bütünlüğünü zedeleyen, gençleri hedef alan ve kamu düzeni açısından ciddi risk oluşturan bir tehdit haline geldiğini söyledi.
Kara para incelemesi de yapılabiliyor
Yasa dışı bahisten elde edilen gelirlerin çoğu zaman banka hesapları, elektronik para kuruluşları, kripto varlıklar veya üçüncü kişilere ait hesaplar üzerinden dolaştırılarak kaynağının gizlenmeye çalışıldığını belirten Altun, bu nedenle soruşturmalarda suç gelirlerinin aklanması yönünden de inceleme yapılabildiğini ifade etti.
Ancak her yasa dışı bahis dosyasında otomatik olarak kara para aklama suçunun oluşmadığını belirten Altun, bunun için suç gelirinin kaynağını gizlemeye yönelik işlemlerin ayrıca değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.
"Tek başına kripto para kullanmak suç değildir"
Kripto varlıkların uluslararası para transferlerini kolaylaştırması nedeniyle bazı yasa dışı bahis organizasyonlarında kullanılabildiğini belirten Altun, gerekli durumlarda savcılık, MASAK ve kolluk kuvvetleri tarafından kripto varlık hareketlerinin de teknik incelemeye alındığını söyledi.
Altun, "Tek başına kripto para kullanmak suç değildir; önemli olan, bu varlıkların suçtan elde edilen gelirlerle bağlantılı olup olmadığıdır." ifadelerini kullandı.
Mal varlığına hangi durumlarda el konuluyor?
Soruşturma kapsamında suçtan elde edildiği veya suçun işlenmesinde kullanıldığı yönünde kuvvetli şüphe bulunan banka hesapları, araçlar, taşınmazlar ve diğer mal varlığı değerleri hakkında hakim kararıyla elkoyma ve koruma tedbirleri uygulanabileceğini belirten Altun, bunun kesin müsadere anlamına gelmediğini, hukuki durumun yargılama sonunda netleşeceğini ifade etti.
E-Devlet'ten soruşturma görülmüyor
Vatandaşların sıkça sorduğu konulardan birinin de haklarında yasa dışı bahis soruşturması bulunup bulunmadığını e-Devlet üzerinden öğrenip öğrenemeyecekleri olduğunu belirten Altun, devam eden soruşturmaların e-Devlet üzerinden görüntülenemediğini söyledi.
Dava açılması halinde ise UYAP Vatandaş Portalı veya e-Devlet üzerinden dosya bilgilerine ulaşılabileceğini ifade eden Altun, soruşturma aşamasında gizlilik kararı bulunması halinde bilgiye erişimin kısıtlanabileceğini dile getirdi.
İdari para cezası sicile işlemiyor
Yasa dışı bahis oynama nedeniyle uygulanan yaptırımın çoğunlukla idari para cezası niteliğinde olduğunu belirten Altun, "Yasa dışı bahis oynama cezası çoğunlukla idari para cezası niteliğindedir. Bu nedenle doğrudan adli sicil kaydına işlenmez." dedi.
Ancak soruşturma kapsamında farklı bir suç isnadı bulunması halinde hukuki durumun değişebileceğini de sözlerine ekledi. Uzmanlar vatandaşların özellikle banka hesaplarını başkalarına kullandırmaması ve kaynağı belirsiz para transferlerinden uzak durması gerektiği uyarısını da yineliyor.
