Beşiktaş’ta bir restoranda yemek yedikten sonra Fatih’te konakladıkları otelden hastaneye kaldırılan ve anne, baba ile iki çocuğun hayatını kaybettiği olay, otel ve işletme ilaçlamalarına dikkat çekti. Olayın ardından otelde kısa süre önce ilaçlama yapıldığı bilgisi ortaya çıktı.
Üsküdar Üniversitesi Bağımlılık ve Adli Bilimler Enstitüsü Biyogüvenlik Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Kaan Yılancıoğlu, vatandaşları güvenilir işletmeleri tercih etmeleri konusunda uyardı. “İnsanlar elbette dışarıda yemek yiyecek, kahve içecek; bu toplumsal bir ihtiyaç. Ancak mümkün olduğunca güvendikleri, mutfağını görebildikleri, şeffaf işletmeleri seçmeli” dedi.
“İzinsiz ve sertifikasız hizmet alınmamalı”
İlaçlama yaptıracak olanların uzmanların sertifika ve izinlerini mutlaka kontrol etmesi gerektiğini belirten Prof. Dr. Yılancıoğlu, şunları vurguladı:
“İzinsiz ve sertifikasız hiç kimseden hizmet alınmamalı. Ayrıca ilaçlama yapılacaksa evden bir iki gün uzak kalınması gerektiği unutulmamalı. İşletmeler için de aynı durum geçerli.”
Zehirlenme vakaları basit bir ihmal değil
Fatih’te yaşanan ve 4 kişinin hayatını kaybettiği olayın ardından değerlendirmelerde bulunan Prof. Dr. Yılancıoğlu, bu tür vakaların günlük hayatın içinde sıkça görüldüğünü ancak büyük trajediler yaşanmadan gündeme gelmediğini belirtti:
“Bu zehirlenme vakaları bir günlük sorunlar değil. Almanya’dan Türkiye’ye gelen ailemizin durumu gerçekten çok vahim bir trajedi. Yaşananlar hepimizi derinden üzdü ve öfkelendirdi. Çünkü bu tip olaylar, basit ihmaller ve vurdumduymazlığın sonuçları olarak karşımıza çıkıyor.”
Gündelik dikkatsizliklerin ölümcül sonuçlara yol açabileceğine dikkat çeken Prof. Dr. Yılancıoğlu, ciddi bir eğitim eksikliği olduğunu söyledi:
“Bir deterjanın içeriği bilinmeyen bir su şişesine doldurulması, tuz ruhu ve çamaşır suyunun karıştırılması gibi örneklerle her gün çok sayıda zehirlenme vakası yaşanıyor. Bu olaylar büyük bir toplumsal sorun. Bunları basit bir ihmal olarak da görmemek gerekiyor. Ciddi bir eğitim eksikliği söz konusu.”
Kimyasal kaynaklı zehirlenme riski
Gıda zehirlenmesinin aslında bir enfeksiyon olduğunu belirten Prof. Dr. Yılancıoğlu, kimyasal kaynaklı zehirlenme riskine dikkat çekti:
“Hiçbirimizin aklına toksik bir kimyasalla ilaçlama yapılmış olabileceği gelmez. Bu enfeksiyon sizi diyareye, mideniz bulanabilir, halsizlik hissedebilirsiniz. Ancak ciddi bir durumda nefes darlığı, şiddetli kas krampları, yoğun uyku hali, mide bulantısı veya baş ağrısı gibi belirtiler ortaya çıkarsa acilen hastaneye başvurulmalı.”
Fumigasyon tipi gazlarla yapılan ilaçlamalarda ortamın mutlaka birkaç gün kapalı tutulması ve uzun süre havalandırılması gerektiğini vurgulayan Yılancıoğlu, gazların çoğunun kokusuz ve tatsız olduğunu hatırlattı.
İşletmelerin sorumluluğu büyük
İlaçlamanın yalnızca sertifikalı firmalar tarafından yapılması gerektiğini söyleyen Prof. Dr. Yılancıoğlu, merdiven altı ürünler ve yetkisiz kişilerle yapılan işlemlere karşı uyardı:
“Kullanılan kimyasalların sertifikaları kontrol edilmeli, yapılacak işlem komşulara ve yönetime mutlaka bildirilmelidir. Fumigasyon uygulanacaksa yalnızca hedef daire değil, diğer katlar da etkilenebilir. Bu yüzden herkesin bilgilendirilmesi şarttır.”
Toplumsal farkındalığın artırılması ve denetimlerin caydırıcı biçimde sürmesi gerektiğini de vurgulayan Yılancıoğlu, işletmelere seslendi:
“İstediğiniz kadar denetim yapılsın, kişiler kendi sorumluluklarını bilmediği sürece maalesef zehirlenme vakaları ve ölümler devam eder. Öncelikle bunun anlaşılması gerekiyor. Çünkü bu insanlar toplumun içinden; hepimizin arkadaşı, dostu veya komşusu.”
Prof. Dr. Kaan Yılancıoğlu, sözlerini şu ifadelerle tamamladı:
“İzinsiz ve sertifikasız hiç kimseden hizmet alınmamalı. Eve döndükten sonra ortam mutlaka 4–5 saat boyunca havalandırılmalı. Ancak bu şekilde güvenli bir ortam sağlanabilir. İnsanların hayatı böylesine dramatik biçimde son bulmamalı. O ailenin yaşadığı trajedi çok acı. Toplumsal olarak bunu anlamamız ve sorumluluklarımızdan kaçmamamız gerekiyor.”
