Acıbadem Kozyatağı Hastanesi Genel Cerrahi Uzmanı Prof. Dr. Metin Ertem, özellikle 50 yaş üzerindeki kişilerde sık görülen bu fıtıkların, toplumda sanılandan çok daha yaygın olduğunu belirtiyor.
“Yapılan çalışmalar; karın ameliyatlarından sonra ortaya çıkan insizyonel, yani ameliyat kesi yerinden gelişen karın duvarı fıtıklarının, 50 yaş üzerindeki hastaların yaklaşık yüzde 20’sinde görülebildiğini gösteriyor” diyen Prof. Dr. Ertem, hayatı kabusa çevirebilen dev fıtıkları ve yeni tedavi yöntemlerini anlattı.
Karın duvarı zayıfladığında neler oluyor?
Vücudun “koruyucu zırhı” olan karın duvarı zayıfladığında veya ameliyat gibi nedenlerle bütünlüğü bozulduğunda, iç organlar dışa doğru itilerek dev fıtıklar oluşabiliyor. Prof. Dr. Ertem, “Bunun en önemli nedeni yaşla birlikte kolajen doku sentezinin azalmasıdır. Kolajen, karın duvarının dayanıklılığını sağlayan temel yapı taşlarından biridir. Bu yapı zayıfladığında karın duvarı adeta bir kumaşın sökülen dikişi gibi açılmaya başlar” diyerek özellikle 50 yaş üzerindeki kişilerde görülme sıklığının arttığını vurguluyor.
Karın duvarındaki büyük açıklıkların sadece estetik bir sorun olmadığını belirten Prof. Dr. Ertem, dev fıtıkların bel ve sırt ağrılarına, dışkılama zorluğuna ve solunum güçlüğüne kadar yaşamı tehdit eden sorunlara yol açabileceğini ifade ediyor. “Fıtıklar tedavi edilmediğinde ciddi komplikasyonlara yol açabilirken, bunun en tehlikeli sonuçlarından birini, halk arasında ‘bağırsak düğümlenmesi’ olarak bilinen sorun oluşturuyor.”
Bağırsak sıkışması hayati risk taşıyor
Fıtık kesesi içinde sıkışan bağırsaklar, hastalarda şiddetli karın ağrısı, kusma ve büyük abdest yapamama gibi şikâyetlere neden olabiliyor. Prof. Dr. Ertem, müdahale edilmediğinde bağırsak delinmesine kadar ilerleyen tabloların ortaya çıkabileceğini ve bunun hayati riske yol açtığını belirtiyor.
Bazı hastalar, fıtık o kadar büyüdüğü için karınlarının altından çarşaf geçirip boyunlarına bağlayarak taşımak zorunda kalabiliyor. Prof. Dr. Ertem, “Bazen fıtık o kadar büyüyebiliyor ki, neredeyse iki çocuk başı büyüklüğüne ulaşabiliyor. Bu nedenle sorun ilerlemeden erken tedavi olmak günlük yaşam konforu açısından ve tedavinin başarısında büyük rol oynuyor” diyor.
Ameliyat sonrası dikkat edilmesi gerekenler
Karın ameliyatı geçiren kişilerin iyileşme döneminde özellikle dikkatli olması gerekiyor. Prof. Dr. Ertem, alınması gereken önlemleri şöyle sıralıyor:
• Ameliyat sonrası erken dönemde ağır kaldırmamak
• Kabız kalmamaya özen göstermek
• Kronik öksürük varsa mutlaka tedavi olmak
• Yeterli ve dengeli beslenmek
Bu faktörler, karın duvarına binen baskıyı artırarak fıtık oluşumunu kolaylaştırabiliyor. Ameliyat geçirmemiş kişilerde de bazı fıtık türleri görülebiliyor. Özellikle doğum yapanlarda karın duvarındaki zayıf noktalardan bağırsak ve yağ dokusu dışarı çıkarak epigastrik fıtıklar oluşabiliyor. Prof. Dr. Ertem, “Gebelik sırasında karın büyüdükçe karın duvarı gerilir ve bazı bölgelerde zayıflık oluşabilir. Bu durum küçük fıtıkların gelişmesine yol açabilir” diyor.
Dev fıtıklarda modern tedavi yöntemleri
Dev karın fıtıklarının cerrahisinin oldukça özel bir alan olduğunu belirten Prof. Dr. Ertem, son yıllarda kullanılan yeni yöntemlerle tedavi başarısının önemli ölçüde arttığını ifade ediyor:
“Eskiden bu fıtıklar çoğunlukla sadece dikiş yöntemiyle kapatılmaya çalışılırdı. Ancak bu yöntemde nüks oranları yüzde 50’ye kadar çıkabiliyordu. Günümüzde ise dev fıtıklarda çok daha ileri teknikler kullanıyoruz. Özellikle, özel cihazlarla karın duvarı kontrollü şekilde genişletiliyor. Gerekli durumlarda karın kaslarına botoks uygulanarak kasların gevşemesi sağlanıyor. Ardından karın duvarı onarılıyor ve yama ile destekleniyor. Bu modern yöntemler nüks oranlarını yüzde 2-5’lere kadar düşürdü.”
