Yeşilkaya, “D vitamini düzeylerinin düzenli olarak kontrol edilmesi gerekir” diyerek özellikle bu dönemde farkındalığın önemine dikkat çekti.
D vitamininin önemi yalnızca kemik sağlığıyla sınırlı değil. Dr. Yeşilkaya, “D vitamini sadece bir vitamin değil, aynı zamanda vücutta sentezlenmesi gereken bir hormondur. Aktif hale gelebilmesi için karaciğerde ve böbrekte hidroksilasyon işleminden geçmesi gerekir. Bu yüzden hem vitamin hem de hormon gibi kabul edilir. Eksikliği ise toplumda oldukça yaygındır” ifadelerini kullandı.
Güneş ışığının D vitamini üretiminde belirleyici olduğunu vurgulayan Yeşilkaya, kış aylarında bu üretimin yeterli olmadığını söyledi:
“Güneş ışığının D vitamini sentezleyebilmesi için dik açıyla gelmesi gerekir. Kış aylarında güneş ışınları dünyaya yatay açıyla ulaştığı için bu sentez yeterli olmaz. Ayrıca soğuk hava nedeniyle dışarı çıkamamak ya da kalın kıyafetler giymek de D vitamini üretimini azaltır.”
Cam akasından yetmez
Güneşlenme ile ilgili sık yapılan yanlışlara da değinen Yeşilkaya, şunları belirtti:
“Cam balkon ya da araç içinde iken gelen güneş ışığı D vitamini sentezleyemez. Cam, D vitamini sentezleyen UV ışınlarını geçirmez. Ayrıca güneş kremi kullanımı da D vitamini sentezini engeller. Bununla beraber, yazın ‘D vitamini alacağım’ diye saatlerce güneşte kalmak ise cilt kanseri riskini artırabilir. Bir fayda sağlamak isterken, başka bir soruna yol açmamak gerekir.”
Türkiye’nin güneşli bir ülke olmasına rağmen D vitamini eksikliğinin sık görüldüğünü belirten Yeşilkaya, eksikliğin nedenini şöyle açıkladı:
“D vitamini sentezi için güneş ışığı dik açıyla gelmeli. Camın arkasında değil, doğrudan güneş ışığı cilde temas etmeli ve ciltte güneş koruyucu krem olmamalıdır. Bu şartlar çoğu zaman sağlanamadığı için özellikle kış aylarında eksiklik kaçınılmaz hale geliyor.”
Bebeklerden yetişkinlere dikkat
D vitamini eksikliği her yaş grubunu etkileyebilir. Yeşilkaya, bebeklerde ciddi eksikliğin bacaklarda eğrilik (Raşitizm) oluşturabileceğini belirterek, şunları söyledi:
“Anne sütünde yeteri kadar D vitamini bulunmadığı için, anneler bebeklerine D vitamini damlası vermelidir. Bu destek mutlaka gereklidir.”
Yetişkinlerde eksiklik kemik erimesi, iskelet sisteminin zayıflaması ve kas-eklem ağrılarına yol açabiliyor. Yeşilkaya, uyarısını şöyle sürdürdü:
“Belirti vermese bile zaman zaman D vitamini düzeylerinin ölçülmesi faydalıdır, tedavisi düşük maliyetli ve kolaydır.”
Besinler yeterli olmayabilir
D vitamini bazı hayvansal gıdalarda bulunuyor ancak çoğu zaman tek başına yeterli değil. Yeşilkaya, “Balık, karaciğer, kırmızı et ve yumurta sarısında az miktarda D vitamini vardır. Ancak bu gıdaları fazla tüketmek kolesterol yüksekliği ve gut hastalığı gibi başka sağlık sorunlarına yol açabilir. Bu nedenle, çoğu zaman ilaç tedavisiyle D vitamini desteği vermek gerekir” dedi.
Ciddi karaciğer veya böbrek hastalığı olan kişilerde D vitamini eksikliğinin daha sık görüldüğünü ifade eden Yeşilkaya, toplumda farkındalık arttıkça eksikliğin kolay ve etkili şekilde tedavi edilebileceğini vurguladı:
“Toplumda farkındalık arttıkça, bu eksiklik kolay ve etkili şekilde tedavi edilebilir.”
