Çocuklarda görülen bazı sağlık sorunları, löseminin erken belirtileriyle benzerlik gösterebiliyor. Halsizlik, tekrarlayan enfeksiyonlar, geçmeyen ateş ve ciltte oluşan morluklar çoğu zaman farklı hastalıklarla ilişkilendirilebiliyor. Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi Çocuk Hematolojisi ve Onkolojisi Uzmanı Prof. Dr. Savaş Kansoy, belirtilerin uzun sürmesi veya birden fazlasının aynı anda görülmesi durumunda sağlık kuruluşuna başvurulması gerektiğini vurguladı.
Löseminin nedeni tam olarak bilinmiyor
Löseminin, kemik iliğinde kan hücrelerini üreten hücrelerin kontrolsüz çoğalmasıyla ortaya çıktığını belirten Prof. Dr. Savaş Kansoy, çocukluk çağı kanserlerinin kesin nedeninin henüz bilinmediğini ifade etti. Vakaların yaklaşık yüzde 2-3'ünde kalıtsal faktörlerin etkili olabileceğinin düşünüldüğünü aktaran Kansoy, hastalığı düşündürebilecek belirtiler arasında kansızlık, karaciğer ve dalakta büyüme, lenf bezlerinde şişlik, kolay morarma ve iki taraflı burun kanamasının bulunduğunu söyledi.
Kan tahlillerinde beyaz kan hücrelerinde görülen anormal değişikliklerin de hastalığın değerlendirilmesinde önemli ipuçları sağlayabildiğini belirtti.
Geçmeyen ateş ve tekrarlayan enfeksiyonlar göz ardı edilmemeli
Lösemi belirtilerinin çocuklarda sık karşılaşılan enfeksiyonlarla karıştırılabildiğine dikkat çeken Kansoy, uzun süren halsizliğin kansızlık veya basit enfeksiyonlarla ilişkilendirilebildiğini belirtti. Ateş ve lenf bezlerindeki şişliklerin enfeksiyon, ciltteki morlukların ise düşme ve çarpma gibi nedenlerle açıklanabildiğini ifade etti.
Tekrarlayan enfeksiyonların bağışıklığın geçici olarak zayıflamasına, geçmeyen ateşin de üst solunum yolu enfeksiyonlarına bağlanabildiğini söyleyen Kansoy, belirtilerin tek başına lösemi tanısı koydurmayacağının altını çizdi.
Kansoy, “Bu bulgular farklı hastalıklarda da görülebildiği için yalnızca belirtilere bakılarak lösemi tanısı konulamıyor. Ancak şikâyetlerin uzun sürmesi ya da birkaçının bir arada ortaya çıkması durumunda mutlaka bir sağlık merkezine başvurulmalı” dedi.
Kesin tanı için hangi testler yapılıyor?
Löseminin farklı türleri bulunduğunu belirten Kansoy, akut lenfoblastik lösemi ve akut miyeloblastik löseminin hızlı ilerleyebildiğini, kronik miyelositer löseminin ise genellikle daha yavaş seyrettiğini aktardı.
Kesin tanının konulabilmesi ve hastalığın türünün belirlenmesi için farklı tetkiklerden yararlanıldığını ifade eden Kansoy, bu süreçte hemogram, periferik yayma ve kemik iliği aspirasyonunun uygulanabildiğini söyledi.
Hastalığın türü, klinik özellikleri ve genetik risk faktörleri değerlendirildikten sonra tedavinin planlandığını belirten Kansoy, kemoterapinin temel yöntemler arasında yer aldığını, gerekli durumlarda kök hücre naklinin de uygulanabildiğini kaydetti.
Lösemi tedavisi 2 yıla kadar sürebiliyor
Lösemi tedavisinin hastalığın özelliklerine ve risk durumuna göre değiştiğini belirten Kansoy, sürecin 1-2 yıla kadar uzayabildiğini söyledi. Uzun tedavi döneminin hem çocuklar hem de ebeveynleri için yorucu ve stresli olabileceğine dikkat çeken Kansoy, tıbbi desteğin yanında psikolojik desteğin de önemli olduğunu vurguladı.
Çocukların ve ailelerinin tedavi sürecinde psikolojik destek almasının, yaşanabilecek ruhsal travmalar açısından değer taşıdığını ifade etti.
