Günümüzde pek çok kişi geçici mutsuzluklarını "depresyon" olarak tanımlasa da, klinik tablo bundan çok daha derin ve karmaşık bir yapıya sahip. Psikolog Özlem Çalhan Özel, depresyonun tedavi edilmediği takdirde özkıyım düşüncelerine kadar varabilen ciddi bir ruh sağlığı bozukluğu olduğunu vurguladı. Üzüntünün doğal ve sağlıklı bir duygu olduğunu belirten Özel, depresyonun ise günlük yaşam rutinlerini felç eden nörobilişsel bir süreç olduğunun altını çizdi.
Üzüntü Doğaldır, Depresyon İse Bir Bozukluk
Psikolog Özlem Çalhan Özel, iki kavram arasındaki keskin çizgiyi şu sözlerle ifade etti:
"Üzüntü; kayıplar, hayal kırıklıkları veya aksilikler karşısında hissedilen evrensel ve sağlıklı bir tepkidir. Ancak depresyon, bu duygunun çok ötesinde, beynin işleyişini ve kişinin gerçeklik algısını etkileyen klinik bir durumdur. Bu ikisini karıştırmamak, doğru teşhis için hayati önem taşır."
"2 Hafta Kuralı" ve 5 Kritik Belirti
Bir durumun "klinik depresyon" olarak tanımlanabilmesi için belirli kriterlerin bir arada bulunması gerekiyor. Özel, aşağıdaki belirtilerden en az 5 tanesinin, her gün ve en az 2 hafta boyunca kesintisiz sürmesi durumunda profesyonel destek alınması gerektiğini belirtti:
-
Yoğun enerji kaybı ve sürekli yorgunluk hissi.
-
Eskiden zevk alınan aktivitelerden kopuş (Anhedoni).
-
Sosyal hayatta ve iş rutininde belirgin aksamalar.
-
Uyku düzeninde bozulma (Aşırı uyuma veya uykusuzluk).
-
Dikkat, odaklanma ve konsantrasyon problemleri.
-
Derin suçluluk hissi ve özkıyım (intihar) düşünceleri.
Tedavi Mümkün: Psikoterapi ve Psikiyatri İş Birliği
Depresyonun "kader" olmadığını ve uygun yöntemlerle iyileşebileceğini belirten Özlem Çalhan Özel, sürecin nasıl işlediğini anlattı:
"Detaylı bir muayene ve bilimsel ölçekler kullanarak tanıyı koyuyoruz. Ardından kişiye özel psikoterapi yöntemleri veya gerekli görülen durumlarda psikiyatrik ilaç desteği ile tedavi planını oluşturuyoruz. Bu multidisipliner yaklaşımla depresyondan kurtulmak tamamen mümkündür."
