Uzmanlar, günlük yaşamda uygulanabilecek küçük alışkanlıkların ruhsal dayanıklılığı artırabileceğini belirtiyor.
Günlük yaşamın yoğun temposu, ekonomik kaygılar, iş stresi ve sürekli bilgi akışı birçok kişinin zaman zaman kendisini yorgun ve mutsuz hissetmesine neden olabiliyor. Ancak uzmanlara göre ruh halini belirleyen yalnızca yaşanan olaylar değil, bu olayların nasıl yorumlandığı da büyük önem taşıyor.
Batıgöz Sağlık Grubu Balçova Cerrahi Tıp Merkezi Psikiyatri Uzmanı Uzm. Dr. Sema Bayçın, olumlu düşünmenin gerçekleri görmezden gelmek anlamına gelmediğini, olaylara farklı açılardan bakabilmenin ruh sağlığını destekleyebileceğini söyledi.
Mutluluk sürekli iyi hissetmek anlamına gelmiyor
Toplumda mutluluğun çoğu zaman sürekli neşeli olmakla eş tutulduğunu belirten Bayçın, sağlıklı bir ruh halinin tüm duyguları doğal şekilde yaşayabilmekten geçtiğini ifade etti.
"Üzüntü, kaygı, öfke ve hayal kırıklığı gibi duygular yaşamın doğal parçalarıdır. Amaç bu duyguları yok etmek değil, onları fark ederek yönetebilmektir. Pozitif ruh hali, zorluklar karşısında psikolojik dayanıklılığı koruyabilme becerisiyle ilişkilidir."
Anda kalmak zihni rahatlatabiliyor
Uzmanlara göre birçok kişi gününün önemli bir bölümünü geçmişte yaşananları düşünerek veya geleceğe ilişkin kaygılarla geçiriyor. Bu durum ise zihinsel yorgunluğu artırabiliyor.
Farkındalık yaklaşımı, dikkati içinde bulunulan ana yönlendirmeyi hedefliyor. Nefese odaklanmak, çevredeki sesleri fark etmek ya da yapılan işe bilinçli şekilde yönelmek, kişinin zihinsel yükünü azaltmasına yardımcı olabiliyor.
Küçük olumlu anları fark etmek önemli
İnsan beyninin olumsuzlukları daha kolay fark etmeye yatkın olduğunu belirten Bayçın, gün içerisinde yaşanan olumlu deneyimlerin de bilinçli şekilde hatırlanması gerektiğini söyledi.
"Günün sonunda kişiyi mutlu eden veya kendisini iyi hissettiren üç küçük olayı düşünmek bile bakış açısının değişmesine katkı sağlayabilir. Bir dostla yapılan sohbet, güzel bir kahve molası ya da sağlıklı geçirilen bir gün gibi basit görünen ayrıntılar psikolojik iyilik halini destekleyebilir."
Olaylara verilen anlam ruh halini etkiliyor
Psikolojide "bilişsel yeniden yapılandırma" olarak bilinen yaklaşımın, kişilerin olayları değerlendirme biçimini gözden geçirmesine yardımcı olabileceğini ifade eden Bayçın, her olumsuz deneyimin bir felaket olarak yorumlanmasının ruhsal yükü artırabileceğini dile getirdi.
"Karşılaşılan güçlükler karşısında 'Neden hep benim başıma geliyor?' sorusu yerine, 'Bu deneyim bana ne öğretebilir?' sorusunu sormak daha yapıcı bir bakış açısı geliştirilmesine katkı sağlayabilir. Her olumsuz olayın olumlu bir tarafı olmayabilir ancak olaylara verilen anlam değiştirilebilir."
Sürekli kötü haber takibi kaygıyı artırabiliyor
Uzmanlar, sosyal medya ve haber platformlarında uzun süre olumsuz içeriklere maruz kalmanın ruh hali üzerinde etkili olabileceğine dikkat çekiyor.
Son yıllarda "doomscrolling" olarak adlandırılan sürekli kötü haberleri takip etme davranışının kaygı düzeyini yükseltebildiğini belirten Bayçın, dijital kullanım alışkanlıklarının gözden geçirilmesinin önem taşıdığını söyledi.
"Gün içerisinde belirli zaman dilimlerinde haber takibi yapmak, ekran süresini sınırlandırmak ve kişiyi sürekli olumsuz etkileyen sosyal çevrelerden uzaklaşmak psikolojik yükün azalmasına yardımcı olabilir."
Ruh sağlığında fiziksel alışkanlıkların rolü büyük
Ruh halinin yalnızca düşüncelerle şekillenmediğini vurgulayan Bayçın, uyku düzeni, hareket ve beslenme alışkanlıklarının da psikolojik iyilik hali üzerinde etkili olduğunu belirtti.
Düzenli uyku, gün içinde hareket etmek, yürüyüş yapmak ve dengeli beslenmek gibi temel alışkanlıkların ruhsal dayanıklılığı destekleyebileceğini ifade eden Bayçın, kronik uykusuzluğun stres ve duygu durum değişiklikleriyle ilişkili olabileceğini hatırlattı.
"Psikolojik iyilik hali günlük yaşamda yapılan küçük ama sürdürülebilir alışkanlıklarla desteklenebilir. Anda kalmaya çalışmak, olumlu deneyimleri fark etmek, olaylara farklı açılardan bakabilmek, dijital sınırlar oluşturmak ve fiziksel sağlığa özen göstermek zaman içerisinde kişinin ruhsal dayanıklılığını güçlendirebilir. Önemli olan mükemmel hissetmeye çalışmak değil, yaşamın iniş çıkışları karşısında dengede kalabilmeyi öğrenmektir."
