Uzmanlar, özellikle çocuklar, yaşlılar ve bağışıklık sistemi baskılanmış bireylerde ciddi sağlık sorunlarına yol açabilen yaz ishallerinde sıvı-elektrolit dengesinin korunmasının yanı sıra çinko desteğinin de tedavinin önemli bir parçası olduğuna dikkat çekiyor.
Artan sıcaklıklar nedeniyle gıdaların daha hızlı bozulması ve bakterilerin çoğalmasının kolaylaşması, yaz döneminde ishal vakalarının artmasına neden oluyor. Tatil ve seyahatlerle birlikte değişen beslenme alışkanlıkları, hijyen koşullarındaki yetersizlikler, havuz ve su parklarının yoğun kullanımı ile açıkta satılan gıdaların tüketimi de akut ishal riskini yükselten başlıca etkenler arasında yer alıyor.
Tedavide çinko desteği öne çıkıyor
Uluslararası kılavuzlara göre akut ishal tedavisinde öncelik, ağızdan sıvı ve elektrolit desteğiyle kaybedilen sıvının yerine konması ve yaşa uygun beslenmenin sürdürülmesi olarak gösteriliyor. Bunun yanında çinko desteği de modern tedavi yaklaşımının önemli tamamlayıcılarından biri olarak değerlendiriliyor.
"Çinko, bağırsak mukozasının korunmasında hayati bir elementtir"
Orzax Medikal Müdürü Gamze Kavas, çinkonun bağırsak sağlığı üzerindeki etkilerine ilişkin şu değerlendirmede bulundu:
“Yaz aylarında karşılaştığımız akut ishal vakaları, özellikle hassas yaş gruplarında yaşam kalitesini hızla düşürebilmektedir. Çinko, bağırsak mukozasının yapısal ve fonksiyonel bütünlüğünün korunmasında hayati bir elementtir. Bağırsak epitelinin yenilenmesini destekleyerek mukozal iyileşmeyi hızlandırır, bağırsak su ve elektrolit salgısını azaltmaya yardımcı olur. Klinik çalışmalar ve sistematik derlemeler net bir şekilde göstermektedir ki; çinko desteği akut ishalin süresini kısaltmakta, dışkı çıkışını azaltmakta ve hatta takip eden 2-3 ay içerisinde yeni ishal ataklarının görülme riskini düşürmektedir. Dünya Sağlık Örgütü (WHO) ve UNICEF de akut ishal geçiren çocuklarda standart sıvı tedavisinin yanı sıra 10-14 gün süreyle çinko desteği önermektedir. Bu süreçte biyoyararlanımı yüksek, aminoasit bağlı organik bir form olan çinko bisglisinat tercih edilmesi, günlük çinko ihtiyacının en etkili ve güvenilir şekilde karşılanmasında güçlü bir alternatif sunmaktadır.”
Korunmak için hijyen kurallarına dikkat
Yaz ishallerinden korunmak için alınabilecek önlemlere de değinen Kavas, şu ifadeleri kullandı:
“Güvenli içme suyu kullanımı, el hijyenine maksimum özen gösterilmesi, gıdaların uygun sıcaklıklarda saklanması, çiğ ve pişmiş gıdaların ayrı alanlarda hazırlanması ile meyve ve sebzelerin tüketilmeden önce çok iyi yıkanması temel önlemler arasında yer alıyor.”
Kavas ayrıca, hastalık geliştikten sonra doğru ve hızlı destek tedavisinin büyük önem taşıdığını vurguladı.
