Halk arasında "çikolata kisti" olarak bilinen endometriozis kaynaklı kistlerin tedavisinde, gelişen tıbbi yöntemler sayesinde ameliyata alternatif uygulamalar gündeme geliyor. Uzmanlar, uygun hastalarda uygulanabilen Ethanol Skleroterapi yönteminin özellikle çocuk sahibi olmayı planlayan kadınlar için önemli avantajlar sağlayabileceğine dikkat çekiyor. Minimal invaziv olarak gerçekleştirilen uygulama, aynı gün taburcu olma imkânı sunarken, tüp bebek tedavisinde gebelik şansını da artırabiliyor.
Acıbadem Ataşehir Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Doç. Dr. Fırat Tülek, bilimsel çalışmaların çikolata kistlerinde cerrahiye alternatif olarak uygulanabilen bu yöntemin başarılı sonuçlar ortaya koyduğunu belirterek, "Bilimsel çalışmalar; çikolata kistlerinde cerrahiye alternatif olarak uygulanabilen ‘Ethanol Skleroterapi’ yönteminin, uygun hastalarda tüp bebek tedavisinde gebelik şansını artırabildiğini gösteriyor. Ultrason eşliğinde gerçekleştirilen bu minimal invaziv girişim, hastaların aynı gün taburcu olmasına da olanak sağlıyor" dedi.
Çikolata kistlerinde yeni dönem
Rahim içini döşeyen dokunun rahim dışında yerleşmesi sonucu gelişen endometriozis, kadınlarda hem şiddetli ağrıya hem de doğurganlık sorunlarına neden olabiliyor. Bu hastalığın en sık görülen sorunlarından biri olan ve halk arasında "çikolata kisti" olarak adlandırılan endometriomaların tedavisinde, cerrahiye alternatif olarak uygulanan Ethanol Skleroterapi yöntemi giderek daha fazla tercih edilmeye başlanıyor.
Doç. Dr. Fırat Tülek, dünyada ilk kez 1988 yılında tanımlanan ve 2000'li yıllardan itibaren yaygınlaşan yöntemin son yıllarda Türkiye'de de başarıyla uygulandığını belirterek, "Ultrason eşliğinde kistin içindeki sıvının boşaltılmasını ve ardından özel bir alkol uygulamasıyla kistin küçülmesini hedeflediğimiz bu minimal invaziv yöntem, yumurtalık dokusunu koruyabilmesi, hastanın aynı gün taburcu olabilmesi ve gebelik şansını artırmasıyla dikkat çekiyor" ifadelerini kullandı.
Doğru hasta seçimi tedavinin başarısını etkiliyor
Endometriozisin tedavisinde yıllardır cerrahi yöntemlerin uygulandığını belirten Doç. Dr. Tülek, ameliyat sırasında kist çıkarılırken sağlıklı yumurtalık dokusunun da zarar görebildiğini söyledi.
Doç. Dr. Tülek, "Çikolata kistlerinin klasik tedavisinde uzun yıllardır cerrahi uygulanıyor. Ancak ameliyat sırasında kist çıkarılırken sağlıklı yumurtalık dokusunun da zarar görebilmesi özellikle anne olmak isteyen kadınlarda yumurtalık rezervinin azalmasına yol açabiliyor. Doğru hastalarda uygulanan bu yeni tedavi yöntemiyse yumurtalık dokusunu korumayı hedefleyen, ameliyatsız bir tedavi seçeneği olarak öne çıkıyor" dedi.
İşlem ultrason eşliğinde gerçekleştiriliyor
Ethanol Skleroterapi yönteminde işlem vajinal ultrason eşliğinde gerçekleştiriliyor. İnce bir iğne yardımıyla kistin içindeki sıvı boşaltılıyor, ardından kist boşluğuna belirli süre özel oranda etil alkol uygulanıyor.
İşlemin nasıl yapıldığını anlatan Doç. Dr. Tülek, "Ultrason eşliğinde gerçekleştirilen işlem; vajinal ultrason eşliğinde ince bir iğne yardımıyla yapılıyor. Kistin içindeki sıvı boşaltıldıktan sonra kist boşluğuna belirli süre özel oranda etil alkol uygulanıyor. Böylece kist duvarındaki hücreler etkisiz hale getiriliyor ve zamanla kistin küçülmesi hatta tamamen yok olması sağlanabiliyor. Karında kesi yapılmıyor, dikiş gerekmiyor ve birkaç saat sonra hasta taburcu edilerek günlük yaşamlarına dönmeleri mümkün oluyor." diye konuştu.
Tekrarlayan çikolata kistlerinde de alternatif olabiliyor
Uzmanlara göre yöntem, daha önce ameliyat geçirmesine rağmen çikolata kisti yeniden oluşan hastalarda da alternatif bir tedavi seçeneği sunuyor. Özellikle yumurtalık rezervi azalmış kadınlarda yeniden cerrahi uygulamanın her zaman tercih edilmediğine dikkat çekiliyor.
Bu konuda değerlendirmede bulunan Doç. Dr. Tülek, "Yumurtalık rezervi azalmış kadınlarda tekrar cerrahi uygulamak her zaman istenmeyebiliyor. Bu yöntemi uygun hastalarda güvenle tekrar edebiliyoruz. Üstelik çalışmalar, kistin yeniden oluşma riskinin yaklaşık yüzde 20 olduğunu, yani cerrahi tedaviyle benzer düzeyde seyrettiğini gösteriyor" dedi.
Ancak uzmanlar, Ethanol Skleroterapi yönteminin her hasta için uygun olmadığını vurguluyor. Kanser şüphesi bulunan kistlerde, aktif enfeksiyonu olan hastalarda veya yaygın endometriozis nedeniyle cerrahi gerektiren olgularda bu yöntem uygulanamıyor. Bu nedenle tedavi kararının ayrıntılı muayene ve kişiye özel değerlendirme sonrasında verilmesi gerektiği belirtiliyor.
