Soğuk hava, kalp ve damar sağlığı üzerinde ciddi etkiler yaratıyor. Acıbadem Maslak Hastanesi Kardiyoloji Uzmanı Doç. Dr. Emrah Erdoğan, kış aylarında kalp krizi riskinin yaklaşık üç kat arttığını belirterek, özellikle yüksek tansiyonu veya kalp-damar hastalığı olan kişilerin daha dikkatli olması gerektiğini vurguladı.
Dünya genelinde kalp ve damar hastalıkları, ölüm nedenleri arasında ilk sırada yer alıyor. 2022 yılı verilerine göre, dünya çapında 19 milyon 800 bin kişi kardiyovasküler hastalıklar nedeniyle yaşamını yitirdi. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre ise, ülkemizde 2024 yılında gerçekleşen yaklaşık 490 bin ölümün yüzde 36’sı, yani yaklaşık 176 bin kişi kalp ve damar hastalıkları nedeniyle hayatını kaybetti.
Doç. Dr. Erdoğan, soğuk havalarda vücudun ısısını korumak için kan damarlarını daralttığını, bunun sonucunda kalbin daha fazla çalışmak zorunda kaldığını ve tansiyon yükselmesinin kalp krizine ve inmeye yol açabileceğini ifade etti. “Ayrıca, soğuk havada kanın akışkanlığının azalması da yine kalp krizi ve inmeyle sonuçlanabilir. Tüm bu etkenler nedeniyle, soğuk havada kalp krizi riski yaklaşık 3 kat artış göstermektedir” dedi.
Kardiyoloji uzmanından kış ayları için 12 öneri
1. Vücudunuzu sıcak tutun: Tek kalın kıyafet yerine kat kat giyinmek, vücut ısısının korunmasına yardımcı olur. Baş, eller ve ayakları şapka, eldiven ve atkı ile koruyun.
2. Ani sıcaklık değişimlerinden kaçının: Soğuk ortama çıkmadan önce kat kat giyinerek vücudun adaptasyonunu kolaylaştırın. Eve döndüğünüzde vücut sıcaklığını yavaşça normale döndürün.
3. Soğuk havada mümkünse dışarı çıkmayın: Kalp, soğuğa karşı ekstra çalışmak zorunda kalır. Dışarı çıkmanız gerekiyorsa işleri kısa sürede tamamlayıp sıcak bir ortama dönün.
4. Açık havada egzersiz yapmayın: Kışın açık havada egzersiz yapmak risklidir. Evde yoga, esneme veya sabit bisiklet gibi hafif aktiviteler tercih edin.
5. Ellerini sık sık yıkayın: Mikroplar kalbe zarar verebilir. Ellerinizi sık sık 20 saniye sabunlu suyla yıkayın ve hasta kişilerle temastan kaçının.
6. Tansiyonunuzu düzenli ölçün: Soğuk havalar tansiyonu yükseltebilir. Evde tansiyon aleti bulundurun ve değişikliklerde kardiyoloğunuza başvurun.
7. Aşılarınızı ihmal etmeyin: Grip ve zatürre enfeksiyonları damarları olumsuz etkileyebilir. Özellikle 65 yaş üstü ve kronik hastalığı olanlar, aşı için hekimine danışmalı.
8. Kardiyolojik kontrollerinizi yaptırın: Düzenli kardiyolojik değerlendirmeler, hastalıkların erken tanısı için önemlidir.
9. Kalp dostu beslenin: Taze meyve, yeşil sebze ve tam tahıllar tüketin. Kızarmış ve tuzlu atıştırmalıkları azaltın.
10. Susuz kalmayın: Gün boyu 2-2.5 litre ılık su ve bitkisel içecekler tüketin.
11. Kahve ve alkolü sınırlayın: Aşırı kafein ve alkol tansiyonu yükseltebilir. Sıcak bitki çayları veya taze çorba tercih edin.
12. Derin nefes alın, hobi edinin: Stres kalp sağlığını olumsuz etkiler. Meditasyon, nefes egzersizleri ve hobilerle stresi yönetin.
Soğuk hava kalp krizini tetikleyebilir
Doç. Dr. Erdoğan, soğuk havanın kalpte yol açabileceği sorunları şöyle sıralıyor:
• Kalp krizi: Soğuk nedeniyle kan basıncının yükselmesi kalp krizini tetikleyebilir.
• İnme (felç) riski: Yükselen tansiyon ve pıhtılaşma eğilimi inme riskini artırır.
• Angina (göğüs ağrısı): Atardamar tıkanıklığı olanlarda soğukta fiziksel aktivite göğüs ağrılarına neden olabilir.
• Kalp yetmezliği: Zayıf kalp kasları, soğukta semptomların şiddetlenmesine yol açabilir.
