Tüm Uyku Tıbbı ve Araştırmaları Derneği (TUTDER) Başkanı, Kulak Burun Boğaz ve Uyku Uzmanı Prof. Dr. Vural Fidan, tatil boyunca bozulan uyku saatlerinin kademeli olarak yeniden düzenlenmesi gerektiğini söyledi.
İkinci yarıyılın başlamasıyla birlikte öğrencilerin uyku düzenine dikkat çekilirken, ani saat değişiklikleri yerine birkaç gün süren aşamalı bir geçiş öneriliyor. Prof. Dr. Fidan, tatil dönemlerinde çocukların önemli bir bölümünde geç yatma alışkanlığı geliştiğini belirterek, evde geçirilen sürenin artması ve üst solunum yolu rahatsızlıklarının da bu tabloyu etkilediğini ifade etti. Tatilde ekran kullanım süresinin de belirgin şekilde yükseldiğine işaret etti.
“Ekran süresi arttıkça uyku kalitesi düşüyor”
Tatil süresince telefon, tablet ve televizyon kullanımının yaygınlaştığını vurgulayan Prof. Dr. Vural Fidan, okul dönemi öncesinde bu alışkanlığın sınırlandırılması gerektiğini söyledi. Ekran süresi uzadıkça çocukların uykuya dalma süresinin arttığını ve gece bölünmelerinin çoğaldığını belirten Fidan, akşam saatlerindeki mavi ışık maruziyetinin uyku hormonunu baskıladığını kaydetti.
Fidan, şunları söyledi:
"Özellikle akşam saatlerinde maruz kalınan mavi ışık, uyku hormonu olarak bilinen melatoninin salgılanmasını baskılıyor. Bu durum çocuklarda uykuya dalma süresini yüzde 30-40 oranında uzatabiliyor" dedi.
Tatil döneminde kontrolsüz artan ekran kullanımının davranışsal alışkanlığa dönüşebileceğini belirten Fidan, okul öncesi bu sürenin azaltılmasının önemine dikkat çekti:
"Tatil döneminde edinilen telefon ve televizyon bağımlılığının okul başlamadan önce mutlaka azaltılması gerekiyor. Aksi halde hem uyku düzeni hem de ders başarısı olumsuz etkileniyor" diye konuştu.
“Uykusuzluk başarıyı düşürüyor”
Yetersiz uykunun öğrencilerde dikkat ve öğrenme kapasitesini doğrudan etkilediğini belirten Prof. Dr. Fidan, bilimsel verilerin uyku eksikliği durumunda dikkat süresi ve akademik performansta düşüş yaşandığını gösterdiğini söyledi.
Fidan, "Bilimsel veriler, yetersiz uyku durumunda çocuklarda dikkat süresinin yaklaşık yüzde 25, akademik performansın ise yüzde 15-20 oranında düşebildiğini gösteriyor. Dersin derste öğrenilmesi için sağlıklı uyku büyük önem taşıyor" dedi.
Uyku öncesi en az iki saat boyunca elektronik cihazlardan uzak durulması gerektiğini de vurgulayan Fidan, bu noktada ailelerin yönlendirici rol üstlenmesi gerektiğini ifade etti.
Sağlıklı uyku için öneriler sıralandı
Prof. Dr. Vural Fidan, çocukların uyku düzeninin yeniden kurulması için ailelere şu önerilerde bulundu:
"Her sabah aynı saatte uyandırarak biyolojik saati düzenlemek. Yatağa aç gitmemelerine dikkat etmek. Uykudan 1-1,5 saat önce ılık süt içirmek. Yatak odasını sessiz, karanlık ve 23-24 derece sıcaklıkta tutmak. En geç saat 22.00'de uykuya geçilmesini sağlamak. Uyku öncesi hareketli aktiviteler yerine sakin etkinlikler tercih etmek. Uykudan önce ılık duş aldırmak. Yatmadan önce yoğun bilgisayar oyunları ve aksiyon içeriklerden kaçınmak. Uyku öncesi kitap okuma alışkanlığı kazandırmak."
Uzmanlar, düzenli uyku alışkanlığı ve kontrollü ekran kullanımıyla öğrencilerin ikinci döneme daha dinç ve hazır başlayabileceğini vurguluyor.
