Ev temizliğinde sık kullanılan kimyasal ürünlerin, doğru kullanılmadığında ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceği uyarısı yapıldı. Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı Dr. Dilek Leyla Mamçu, özellikle bu kimyasalların solunmaması gerektiğini belirtti.
Dr. Mamçu, “Solunan kimyasallar solunum sisteminde irritasyona, alerjik reaksiyonlara ve hatta astım gibi nezle-boğaz hastalıklarına sebep olabilir. Temizlik kimyasallarının göz irritasyonu üzerindeki etkileri de araştırmalara konu olmuştur. Birçok kimyasal, doğrudan gözle temas ettiğinde yanma, sulanma veya kızarıklık gibi belirtilere neden olur.” diyerek güçlü kokunun hijyen göstergesi olmadığını vurguladı.
Yanlış kullanım sağlığı tehdit ediyor
Ev temizliğinde kullanılan yüzey temizleyiciler, dezenfektanlar, çamaşır suyu (sodyum hipoklorit), amonyak, alkoller, kuaterner amonyum bileşikleri ve sentetik kokular, mikropları öldürürken yanlış ve gereksiz kullanıldığında insan sağlığına zarar verebiliyor.
Dr. Mamçu, “Temizlik sırasında aerosol haline gelen kimyasallar, havada askıda kalan partiküller olarak solunabilir ve bu durum, solunum sisteminde irritasyona, alerjik reaksiyonlara ve hatta astım gibi nezle-boğaz hastalıklarına sebep olabilir. Ayrıca, temizlik kimyasallarının göz irritasyonu üzerindeki etkileri de araştırmalara konu olmuştur. Birçok kimyasal, doğrudan gözle temas ettiğinde yanma, sulanma veya kızarıklık gibi belirtilere neden olur.” ifadelerini kullandı.
Koku hijyen anlamına gelmez
Dr. Mamçu, temizlik ürünlerinin kokusunun çoğunlukla parfüm ve uçucu kimyasallardan kaynaklandığını hatırlatarak,
“Koku olması, yüzeyin daha hijyenik olduğu anlamına gelmez.” dedi. Bazı ürünlerin mikropları öldürmeden sadece kokuyu bastırdığını aktaran uzman, “Güçlü koku daha fazla kimyasal solunması demektir. Bu kimyasallar, cilt irritasyonlarından solunum problemlerine kadar geniş bir sağlık spektrumunda olumsuz etkilere neden olabilir. Özellikle çocukların ve hamile kadınların kimyasallara maruz kalma riski, bu maddelerin cinsiyet bazında farklı etkileri ve çevresel etkileri, bilinçli tüketim gerekliliğini daha da ön plana çıkarıyor. Özellikle çamaşır suyu, asitli ürünler gibi başka temizleyicilerle asla karıştırılmamalı. Zehirli gaz açığa çıkabilir. Gerçek hijyen; doğru ürünün doğru miktarda ve doğru süre uygulanması ile sağlanır.” uyarısında bulundu.
Temizlikte havalandırma şart
Temizlik sırasında masalar, tezgâhlar ve çalışma yüzeylerinin dezenfekte edilmesinin bulaşıcı hastalıkların önlenmesinde kritik olduğunu belirten Dr. Mamçu, “Temizlik malzemelerinin kullanımı esnasında havaya salınan kimyasalların solunmaması ve sonrasında ortamın havalandırılması yararlı olacaktır.” dedi. Özellikle sprey ürünlerin kapalı alanlarda kullanımının tehlikeli olduğuna dikkat çeken uzman, “Temizlik yaparken daha az kimyasal madde solumak için uygun havalandırma yapmak büyük önem taşır. Bu amaçla pencerelerin ve kapıların mutlaka açılması gerekir. İyi bir havalandırma, odanın havasındaki toksik maddelerin en aza indirilmesine yardımcı olur.” şeklinde konuştu.
Hassas gruplar risk altında
Çocuklar, hamileler, yaşlılar ve alerjik bireylerin temizlik kimyasallarına karşı daha hassas olduğunu belirten Dr. Mamçu, “Çocukların solunum yolları daha hassastır. Yüzeylere temas edip ellerini ağızlarına götürebilirler. Kimyasalların bazıları hamilelerde hormonal dengeyi etkileyebilir. Yaşlıların akciğer kapasitesi ve bağışıklık sistemi daha zayıf olabilir. Alerjik bünyeler ve astımlılarda burun akıntısı, hırıltılı solunum görülebilir.” dedi.
Dr. Mamçu ayrıca, temizlik sonrası öksürük, nefes almakta zorlanma, baş dönmesi, mide bulantısı, gözlerde şiddetli yanma, ciltte kızarıklık, kaşıntı veya yanma hissi, astım veya alerji belirtilerinde artış olmasının kullanılan ürünle bağlantılı olabileceğini hatırlattı.
Gereksiz antibakteriyel kullanımına dikkat
Antibakteriyel ürünlerin gereksiz kullanımının sağlık ve çevreye zararları olabileceğini vurgulayan Dr. Mamçu, “Dirençli bakterilerin gelişmesi, bağışıklık sisteminin bozulması, cilt florasının bozulması gibi sağlık sorunlarına ve kimyasalların suya karışarak çevre kirliliği oluşturmasına neden olur.” ifadelerini kullandı.
Temizlik kimyasallarına karşı korunmak için önerilerini paylaşan Dr. Mamçu, “Temizlik ürünlerinin etiketlerini doğru okumak çok önemlidir. Hangi ürünün hangi içeriklerle temas etmemesi gerektiği hakkında bilgi sahibi olmak kimyasal reaksiyonla ortaya çıkabilecek olumsuz etkileri minimize eder. Kimyasal içeriği azaltılmış veya tamamen doğal ürünler tercih edilebilir. Evde sirke, karbonat ve limon gibi malzemelerle doğal temizlik ürünleri yapılabilir.” dedi.
