Uzmanlar, bu dönemde bağışıklık sisteminin zayıflayabileceğine ve kronik hastalıkların daha kolay alevlenebileceğine dikkat çekiyor.
Acıbadem Taksim Hastanesi İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Edvin Murrja, kış aylarının yalnızca soğuklarla sınırlı riskler taşımadığını belirterek şu uyarıda bulunuyor:
“Kış ayları yalnızca soğuklarla değil; solunum yolu enfeksiyonlarının artması, kronik hastalıkların alevlenmesi, bağışıklığın zayıflaması ve kalp-damar hastalıklarının sıklaşmasıyla da bilinir. Bu nedenle kış aylarında yapılacak kapsamlı bir check-up, pek çok sağlık riskini erkenden fark etmeye ve mevsimsel hastalıklardan korunmaya fayda sağlar. Kış öncesi bazı testlerin yapılması; özellikle 50 yaş üzeri kişiler, kronik hastalığı olanlar, sigara içenler, fazla kilolu bireyler ve sık enfeksiyon geçirenler için kritik önem taşır.”
Dr. Murrja, sağlıklı bir kış geçirmek için mutlaka yaptırılması gereken tetkikleri ve dikkat edilmesi gereken noktaları şöyle sıraladı:
Temel kan testleri
Kış aylarında sık görülen halsizlik, çabuk yorulma ve sık hastalanma gibi şikâyetlerin basit kan testleriyle açıklığa kavuşabileceğini belirten Dr. Murrja, şu testlerin önemine dikkat çekiyor:
“Tam Kan Sayımı (Hemogram): Anemi, enfeksiyon veya bağışıklık sorunları açısından önemlidir. CRP / Sedimantasyon: Vücutta gizli enfeksiyon ya da inflamasyonu gösterir. Kan Şekeri, insülin direnci, HbA1c: Diyabet eğilimi veya kontrolsüz diyabeti tespit eder. Elektrolitler (Sodyum, Potasyum, Kalsiyum, Magnezyum): Su dengesi ve kalp ritim bozukluğu açısından önemlidir.”
Karaciğer ve böbrek fonksiyonları
Vücudun filtre sistemi olarak görev yapan karaciğer ve böbreklerdeki sorunların çoğu zaman belirti vermeden ilerleyebildiğine dikkat çeken
Dr. Murrja, kış aylarında artan ilaç kullanımı ve yetersiz su tüketiminin bu organları zorlayabileceğini vurguluyor. Erken tanı açısından yapılması gereken testleri ise şöyle sıralıyor:
“ALT, AST: Karaciğer yağlanması veya hasarını gösterir. Üre – Kreatinin: Böbrek fonksiyon bozukluklarını erken yakalamada kritik önem taşır.”
Kolesterol düzeyleri
Kış aylarında hareketin azalması ve beslenme alışkanlıklarının değişmesiyle birlikte kolesterol değerlerinin olumsuz etkilenebileceğine dikkat çeken uzmanlar, kalp ve damar hastalıkları riskinin bu dönemde artabileceğini belirtiyor. Dr. Murrja, kolesterol ölçümlerinin önemini şu sözlerle ifade ediyor:
“LDL (kötü kolesterol), HDL (iyi kolesterol) ve Trigliserid değerleri kalp-damar sağlığının en temel belirteçleridir.”
Tiroit fonksiyonları
Üşüme, kilo artışı, halsizlik, unutkanlık ve ruh hali değişikliklerinin yalnızca mevsimsel nedenlere bağlı olmayabileceğini belirten Dr. Murrja, tiroit bezinin düzensiz çalışmasının bu şikâyetlere yol açabileceğini söylüyor:
“Tiroit fonksiyon testleri, metabolizmanın dengede olup olmadığını gösterdiğini ve şikayetlerin kaynağını netleştirmeye yardımcı olur. Kış aylarında özellikle Hashimoto tiroiditi ve hipotroidi belirtileri daha kolay alevlenebilir. TSH ve fT4 düzeylerinin tespiti çok önemlidir.”
Vitamin ve mineral değerleri
Güneş ışığının azalmasıyla birlikte D vitamini eksikliğinin kış aylarında sık görüldüğünü belirten Dr. Edvin Murrja, kontrolsüz vitamin kullanımına karşı da uyarıyor:
“Vitamin D, B12-Folat, Demir ve Ferritin değerlerine mutlaka bakılmalı, eksiklik varsa doktor önerisiyle takviye kullanılmalıdır.”
Akciğer kontrolleri
Soğuk hava ve solunum yolu enfeksiyonlarının akciğer sağlığını doğrudan etkilediğini vurgulayan Dr. Murrja, özellikle sigara içenler ve sık enfeksiyon geçirenler için erken değerlendirmenin önemine dikkat çekiyor:
“Akciğer Grafisi ve Fiziksel muayene mutlaka yaptırılmalıdır.”
Kardiyovasküler tarama
Soğuk havanın damarları büzerek kalbin daha fazla çalışmasına neden olduğunu belirten uzmanlar, kalp-damar hastalığı riski taşıyanların bu dönemde daha dikkatli olması gerektiğini ifade ediyor. Dr. Murrja konuyla ilgili şu değerlendirmeyi yapıyor:
“Kışın hipertansiyon ve kalp krizi riski arttığından, tansiyon takibinin düzenli yapılması, EKG ve gerekli kişilerde EKO hayati önem taşır. Özellikle de göğüs ağrısı, nefes darlığı, çabuk yorulma gibi şikayetler varsa geciktirilmeden yapılmalıdır.”
