Medicana Ataköy Hastanesi İç Hastalıkları Bölümü'nden Doç. Dr. Betül Börkü Uysal, kış aylarında sıkça kullanılan C vitamini takviyelerine ilişkin açıklamalarda bulundu. C vitamininin soğuk algınlığından korunmada sanıldığı kadar etkili olmadığını belirten Uysal, yüksek dozda ve bilinçsiz kullanımın çeşitli sağlık sorunlarına neden olabileceğine dikkat çekti.
“Havalar soğuyunca birçok kişi soğuk algınlığından korunmak için C vitamini takviyelerine yöneliyor. Ancak bilimsel çalışmalar, düzenli C vitamini kullanımının hastalığa yakalanma riskini sanıldığı gibi azaltmadığını gösteriyor. Üstelik bilinçsiz ve yüksek dozda kullanıldığında sağlık sorunlarına da yol açabiliyor” dedi.
'Boğaz ağrıyınca vitamine sarılmak işe yaramıyor'
C vitamininin bağışıklık sisteminin düzgün çalışması, yaraların iyileşmesi ve hücrelerin korunması açısından gerekli olduğunu hatırlatan Doç. Dr. Uysal, fazla vitamin almanın daha güçlü bir koruma sağlamadığını ifade etti. Günlük ihtiyacın dengeli beslenmeyle karşılanabileceğini belirten Uysal, araştırmaların sonuçlarına da değindi.
“Düzenli C vitamini kullananlarda hastalığa yakalanma riski genel olarak azalmıyor. Hastalık süresinde ise küçük bir kısalma görülüyor; bir haftalık bir soğuk algınlığı ancak yarım gün kadar kısa sürüyor. En yaygın yanılgı ise hastalık başladıktan sonra yüksek doz C vitamini almak. Belirtiler ortaya çıktıktan sonra alınan takviyenin hastalığı hafiflettiğine ya da kısalttığına dair güvenilir bir kanıt bulunmuyor” ifadelerini kullandı.
Yüksek doz C vitamini böbrek taşı riskini artırabiliyor
Yetişkinlerin günlük C vitamini ihtiyacının yaklaşık 75-90 miligram olduğunu belirten Doç. Dr. Betül Börkü Uysal, piyasada bulunan birçok takviyenin bu miktarın on katından fazlasını içerdiğine dikkat çekti.
“Vücut ihtiyacından fazlasını kullanamıyor ve büyük kısmı idrarla atılıyor. Çok yüksek dozlarda ishal, karın ağrısı ve bulantı görülebiliyor. Uzun süre yüksek doz kullanımı ise özellikle erkeklerde böbrek taşı riskini artırabiliyor. Daha önce böbrek taşı düşürmüş ya da böbrek hastalığı olan kişiler yüksek doz takviyeden kaçınmalı.”
'Asıl önemli olan C vitamini düzeyinin yeterli olması'
Bağışıklık sisteminin korunmasında önemli olanın kısa süreli yüksek dozlar yerine vücuttaki C vitamini seviyesinin yeterli düzeyde tutulması olduğunu vurgulayan Uysal, eksikliğin enfeksiyonlara karşı direnci düşürdüğünü söyledi.
“C vitamini eksikliği bağışıklık sistemini gerçekten zayıflatır ve enfeksiyonlara karşı direnci düşürür. Ancak vücudunuzdaki C vitamini düzeyi zaten yeterliyse, üstüne alınan ek dozlar size fazladan bir koruma sağlamaz. Bu yüzden hastalanınca birkaç gün yüksek doz almak yerine, yıl boyunca düzenli ve dengeli beslenerek bu düzeyi korumak çok daha önemli. C vitamini vücutta uzun süre depolanmadığı için her gün beslenmeyle düzenli olarak alınmalı” dedi.
'Mutfağımız C vitamini için yeterli'
Bağışıklığın yalnızca tek bir vitaminle güçlenmeyeceğini belirten Doç. Dr. Uysal, kış aylarında korunmak için yeterli uyku, düzenli hareket, sigaradan uzak durma ve el temizliğinin önemine işaret etti.
“Kışın korunmanın temeli yeterli uyku, düzenli hareket, sigaradan uzak durmak ve el temizliği. C vitamini için takviyeye gerek kalmadan günlük beslenmemiz yeterli. Bir portakal ya da bir kivi günlük ihtiyacın büyük bölümünü, yarım kırmızı biber ise tamamını karşılıyor. Mandalina, brokoli, maydanoz ve yeşil yapraklı sebzeler de iyi kaynaklar. Kronik hastalığı olan, düzenli ilaç kullanan ya da C vitamini eksikliğinden şüphelenen kişiler takviyeye kendi başlarına başlamamalı, mutlaka hekimlerine danışmalı. Vitamin de ilaç gibidir; doğru kişide, doğru dozda kullanıldığında fayda sağlar.”
